|
(ñoäc giaû caàn phaûi tham khaûo theâm vôùi Baùc Só Gia Ñình cuûa mình) Baùc Só Phaïm
Anh Duõng, ABFP
Santa Maria, California, U.S.A. Thaùng 12 , Naêm 1999 TA VEÀ TA NHÔÙ HAØM RAÊNG MÌNH CÖÔØI / ÑAU, GAÃY, RUÏNG... RAÊNG Moät ñaøn coø traéng bay quanh Cho loan nhôù phöôïng, cho mình nhôù ta Mình nhôù ta nhö caø nhôù muoái Ta nhôù mình nhö cuoäi nhôù traêng Mình veà, mình nhôù ta chaêng? Ta veà, ta nhôù haøm raêng mình cöôøi. (Ca Dao Vieät Nam) Baøi ca dao tröõ tình treân ít ñöôïc ai nhaéc ñeán, nhöng laïi laø nguoàn goác cuûa moät soá caâu trong moät baûn tình daân ca ñöôïc bieát ñeán nhieàu hôn. Ñoù laø moät baøi nhaïc traøn ñaày tình queâ höông, moät baûn nhaïc coù moät aâm vöïc raát roäng. Baøi haùt noåi danh naøy ñaõ ñöôïc Tieáng Haùt Vöôït Thôøi Gian Vaø Khoâng Gian Thaùi Thanh vuùt cao dieãn taû thaät ñieâu luyeän: ...Ai veà, veà coù nhôù, nhôù coâ mình chaêng? Toâi veà, veà toâi nhôù haøm raêng coâ mình cöôøi...ôø ô ôù Ai veà mua laáy mieäng cöôøi Ñeå rieâng toâi mua laïi maûnh ñôøi, thô ngaây thô...ô ôù ô ôø... (Tình Hoaøi Höông / Phaïm Duy). Theá nhöng maø, tröôùc khi mình veà, coâ mình vì ai ñoù maø xao ñoäng taâm hoàn, voâ yù voâ töù chaúng may bò ngaõ gaãy... raêng. Coâ em nho nhoû... ñau raêng quaù, ñaõ böôùc qua caàu roài maø khoâng ñi ñöôïc nöõa. Coâ em xinh xinh ñöùng laïi...beân kia soâng (Beân Kia Soâng / thô Traàn Ñaïi Loäc vaø Nguyeãn Ngoïc Thaïch, nhaïc Nguyeãn Ñöùc Quang) ñeå...baét ñeàn! Luùc ñoù, chaû leõ thaáy chuyeän khoù khaên, ai ñoù chæ than thôû hay chæ næ non kieåu nhö: ...Roài laøm sao ñaây Qua caây caàu naøy? Caàu daøi muoân tröôïng Caàu ngoaøi chaân maây... (Maët Trôøi Ñen / thô Haø Huyeàn Chi, nhaïc Phaïm Anh Duõng) thì thaät laø... yeáu xìu, thì thaät laø... chaùn nhö côm neáp naùt maát thoâi! Ñeå giöõ maõi ñöôïc hình aûnh cuûa caùi tình töù, söï ngoït ngaøo, duyeân daùng cuûa caùi mieäng cöôøi xinh ñeïp, dó nhieân phaûi... saïch seõ hôn cuûa Monica Lewinsky, caû mình vôùi ta cuõng neân bieát ñeán moät baøi vieát cuûa Baùc Só Nha Khoa David Whiston. Trong baøi naøy, oâng Whiston, Chuû Tòch Hieäp Hoäi Nha Khoa Hoa Kyø (American Dental Association) cho... mình vaø ta bieát caùch thöùc ñoái phoù taïm thôøi ngay vôùi nhöõng chuyeän khaån caáp veà raêng, haøm nhö sau: Mình gaãy raêng? Coù theå vì em toâi (Em Toâi / Leâ Traïch Löïu) bò ngöôøi aáy (Hai Saéc Hoa Ti-Goân / T.T.KH) thu vía hôùp hoàn, maø thaønh ra ngô ngaån saàu non nhôù röøng (Taïi Ai? / thô Haø Huyeàn Chi, nhaïc Phaïm Anh Duõng), neân khoâng ñeå yù bò vaáp ngaõ, hay cuõng coù theå vì lyù do gì khaùc naøo ñoù. Thì, ngay laäp töùc: Mình ôi!, mình haõy röûa raêng baèng nöôùc aám caùi ñaõ! Xong, mình ñaët moät khaên coù chöôøm nöôùc ñaù laïnh vaøo maët, choã bò chaán thöông, ñeå laøm giaûm söng nheù! Sau ñoù, ñeå cho ta coù... vieäc laøm, mình nhôø ta daãn ñi khaùm nha só ngay! Mình coù raêng... ruïng ra ngoaøi, thì laøm sao? Neáu bò raêng ruïng xuoáng... ñaát, chöù khoâng phaûi laø... traêng ruïng xuoáng caàu! (Traêng Ruïng Xuoáng Caàu / Hoaøng Thi Thô), mình laáy nöôùc röûa raêng, nhöng ñöøng lau chuøi raêng vaø traùnh sôø vaøo raêng. Mình ñaët raêng trôû laïi vaøo haøm, ñuùng choã cuõ cuûa noù vaø aán chaët vaøo. Neáu khoâng ñöôïc, ta seõ boû caùi raêng ñoù vaøo moät ly söõa hoaëc moät ly nöôùc laïnh, neáu khoâng coù saün söõa, ñeå giöõ cho daây thaàn kinh raêng ñöôïc saïch vaø khoâng bò khoâ. Roài ta cuøng nhau ñi (Boùng Côø Lau / Hoaøng Quyù), cuøng ñi thaêm vieáng... tieán só nha khoa ngay trong voøng 30 phuùt, ñeå hy voïng khoâng maát raêng. Mình ñau raêng ñaáy hôû? Coù gì ñaâu, deã ôït thoâi maø: Mình ôi! Mình ôi, mình!, mình haõy duøng nöôùc aám suùc mieäng nhieàu laàn cho thaät saïch, duøng daây xæa raêng (dental floss) ñeå laáy heát thöùc aên vuïn coøn dính ôû keõ raêng. Mình coù theå neân uoáng Tylenol hay Aspirin cho ñôõ ñau nhöng traùnh, khoâng ñöôïc, nheùt thuoác Aspirin vaøo raêng hay lôïi ñang ñau. Sau cuøng, anh cuõng seõ ñöa em ñi, ñöa em ñi moät caùch... aám aùp, eâm ñeàm nhö... ñöa em veà treân ñænh yeân bình hieàn hoøa (Muøa Xuaân Treân Ñænh Bình Yeân / Töø Coâng Phuïng), töùc laø ñöa em ñeán... nha só. Mình coù vaán ñeà loâi thoâi vôùi nieàn raêng (brace hay retainer) ñaáy aø? Neáu daây keõm gaây khoù chòu, neân quaán ñaàu daây keõm vôùi moät cuïc boâng goøn, hay moät maûnh baêng (gauze). Nhöng, haõy ñôïi anh... maëc quaàn aùo vaøo ñaõ, roài môùi daãn... em ñi nha só ñöôïc! Neáu ñaàu daây keõm ñaâm quaù saâu vaøo maù, löôõi hay lôïi, chaøng cuõng ñöøng... noåi maùu anh huøng maø... goàng mình coá keùo ra, vì coù theå seõ keùo caû...thòt cuûa naøng ra thì phieàn laém ñaáy! Neáu nieàn raêng bò loûng, hay coù moät maûnh bò gaãy, naøng haõy thaùo nieàn raêng ra vaø cuøng chaøng ñem taát caû ñeán nha só. Mình töï... caén phaûi löôõi hay vaøo moâi, thì phaûi laøm sao? Mình caõi nhau, giaän hôøn, doãi vaø lôõ... gheùt ta. Caén cho boõ gheùt! Vaäy thì: Mình phaûi aán chaët choã chaûy maùu vôùi moät maûnh aùo saïch vaø chöôøm nöôùc ñaù laïnh ñeå giaûm söng. Neáu vaãn khoâng heát chaûy maùu, anh laïi ñöôïc coù dòp... xin loãi, ñeå... ñöa em leân non tìm ñoäng hoa vaøng(Ñöa Em Tìm Ñoäng Hoa Vaøng / thô Phaïm Thieân Thö, nhaïc Phaïm Duy). AÁy cheát, khoâng ñöôïc oâng ôi! Caùi oâng... khæ gioù naøy sao laïi ñöa toâi vaøo ñoäng vaäy? Khoå quaù! OÁi giôøi ôi! Ñöøng... ñöøng! ÖØ thoâi, nhöng cöù... töø töø! Toâi thaáy oâng... cuõng ñöôïc laém ñaáy! Nhöng, tieác thay, ñaây chæ laø... giaác mô beân ñoài daï lan maø thoâi! Thaät söï, neáu maùu vaãn chaûy, phaûi ñöa toâi vaøo phoøng khaån caáp ôû nhaø thöông ngay. Neáu nghi ngôø mìnhcoù theå bò gaãy haøm (fracture of jaw) thì phaûi laøm gì? Tröôùc heát, hy voïng laø do chuyeän gì khaùc, chöù khoâng phaûi laø vì ngöôøi huøng leân côn ghen vaø aåu ñaû ngöôøi ñeïp. Khoâng neân ñaùnh ñaøn baø vaø duø lôõ coù ñaùnh cuõng chæ ñöôïc duøng moät ñoùa hoa hoàng(?Taùc giaû). Neáu khoâng, ngöôøi ñeïp ñi... luaät sö thì laèng nhaèng laém. Vaø, ngöôøi huøng, vì ñaõ khoâng chòu duøng hoa hoàng, seõ coù theå bò vaøo nôi coù... khoâng gian ñen (Baõi Hoang / thô Nguyeãn Ngoïc Thaïch, nhaïc Ngoâ Maïnh Thu) nhö... khaùm Chí Hoøa muùt muøa ñeå tìm... hoa ñòa nguïc (thô Nguyeãn Chí Thieän). Tröôøng hôïp coù theå bò gaãy haøm, mình phaûi coá gaéng giöõ haøm khoûi di ñoäng, traùnh môû mieäng vaø ta ñöøng coù baét mình noùi... nhôù, noùi thöông, yeâu gì nöõa. Nhieàu khi chaúng caàn phaûi noùi vaãn hieåu ñöôïc nhau vì mình vôùi ta tuy hai maø moät! Neáu coù söng, ta chöôøm khaên boïc nöôùc ñaù cho mình. Roài ta goïi ngay nha só hay baùc só giaûi phaãu haøm mieäng (oral surgeon) hay laø ñem mình ñi thaúng vaøo nhaø thöông. Duø laø ta, laø mình, hoaëc laø caùi gì ñoù (anh, em, oâng, toâi, ai ñoù, ngöôøi aáy, em toâi, chaøng, naøng, coâ em... vaø coøn theâm ôû döôùi ñaây) ñi nöõa, cuõng phaûi bieát nhöõng ñieàu treân ñaây. Vì neáu ñau quaù, ngöôøi ta seõ khoâng coøn laø coâ mình cuôøi nöõa. Ngöôøi ta khoùc ñaây neø! Ngöôøi ta khoâng theøm nhôù... ngöôøi ñoù nöõa ñaâu! Ngöôøi ta seõ nghæ chôi... ngöôøi ñoù cho maø coi! Nhöng... vaãn muoán thì thaàm (Thì Thaàm / Laïi Quoác Huøng) chuùt xíu: Neáu lôõ chuyeän maát raêng xaåy ra thaät, lieäu... ñaèng aáy coù coøn... nhôùù... ñaèng naøy nöõa hay khoâng? Vì... ñaèng naøy ngôø raèng, roài cuõng coù luùc... ñaèng aáy seõ... ta vôùi mình tuy moät laïi hai! Khoâng! Khoâng phaûi nhö vaäy ñaâu! Phaûi bieát raèng... cuoäi maø coøn nhôù traêng nöõa cô maø! Cöù thöû nghó xem, caø neáu khoâng coù muoái thì aét phaûi... tieâu tuøng! Vaø, neáu vaäy chaéc chæ coøn coù chuyeän... cheát ñi anh! (Cheát Ñi Anh / thô Minh Ñöùc Hoaøi Trinh, nhaïc Nguyeân Bích). Ta vaãn thöông ngöôøi yeâu daáu cuõ, duø nhaïc buoâng lôi taøn roài (Töø Gioïng Haùt Em / Ngoâ Thuïy Mieân). Naøy, yeâu daáu, em nhôù gì khoâng nhæ (Di Chuùc Cuûa Moät Chia Tan / thô Du Töû Leâ)? Naøy beù, em yeâu daáu, duø sao chaêng nöõa, haõy nhôù, nhôù maõi, laø, coù ngöôøi ñaõ... lôõ: Qua ñình ngaû noùn troâng ñình Ñình bao nhieâu coät, ta thöông... mình baáy nhieâu. (Ca Dao Vieät Nam) (Medical Tribune
On Line Edition, March 07, 1998)
|