Toâi khoâng phaûi laø moät thi nhaân, ñeå coù nhieàu thì giôø nhaøn roãi ngaâm traêng vònh gioùù vì cuoäc ñôøi cuûa toâi laø moät chuoãi ngaøy phaûi tranh ñaáu lieân mieân. Maët khaùc coâng nghieäp cuûa toâi laø ôû trong quaân ñoäi vaø trong ngaønh giaùo duïc vaø khaûo cöùu veà toaùn hoïc neân laïi caøng ít coù dòp laøm baïn vôùi thô vaên. Nhöng töø nhoû toâi vaãn mô laøm thi só, nghóa laø vaãn oâm moäng laøm thô. Ñoïc ôû trong saùch toâi ñöôïc thaáy laø muoán thaønh moät toaùn gia sieâu vieät caàn phaûi coù moät boä oùc giaàu töôûng töôïng, phaûi coù chuùt ít thô moäng, vöôït qua nhöõng taàm thöôøng goø boù cuûa theá tuïc. Nhaø toaùn hoïc Ñöùc quoác löøng danh Karl Weierstrass (1815-1897) cuûa theá kyû 19 ñaõ vieát raèng:

            “It is true that a mathematician who is not also something of a poet will never be a perfect mathematician”.

Caâu naøy coù theå taïm dòch laø:

            “Thaät ñuùng vaäy, laø moät toaùn gia neáu khoâng cuøng moät luùc laø moät thi só thì khoâng theå naøo laø moät toaùn gia veïn toaøn ñöôïc”.

            Vì tin ôû lôøi noùi cuûa Weierstrass, laø moät toaùn gia toâi raát haâm moä, neân ñoâi khi traên trôû veà moät baøi toaùn maø toâi chöa tìm ra ñöôïc lôøi giaûi toaøn veïn, toâi cuõng ñaõ töøng ñoåi buùt, laøm thô. Cho ñeán nay thì nhöõng baøi thô toâi ñaõ laøm chöa phaûi laø thô tình vì coøn naëng maàu saéc toaùn hoïc. Döôùi ñaây laø moät baøi tieâu bieåu:

                                             Tình Hö AÛo

                                        Anh tìm em treân voøng troøn löôïng giaùc,

                                        Neùt dieãm kieàu trong toïa ñoä khoâng gian.

                                        Ñoâi traùi tim theo nhòp ñoä tuaàn hoaøn,

                                        Coøn taát caû chæ theo chieàu hö aûo.

                                         Bao mô öoùc, phaûi chi laø nghòch ñaûo,

                                         Boùng thôøi gian, quy chieáu xuoáng giaûn ñoà.

                                         Nghieäm soá tìm, giôø chæ coù hö voâ,

                                         Ñöôøng hoäi tuï, hay phaân kyø giaûi tích.

                                          Anh chôø ñôïi moät lôøi em giaûi thích,

                                          Qua moâi tröôøng coù voøng chuaån chính phöông.

                                          Heä soá ño cöôøng ñoä cuûa tình thöông,

                                          Ñònh lyù ñaûo, tìm ra vì giao hoaùn.

                                          Neáu mai ñaây töông quan thaønh giaùn ñoaïn,

                                          Tính khoâng ra phöông chính cuûa caáp thang.

                                            Anh ra ñi theo haøm soá aån taøng,

                                            Em troïn veïn thaønh phöông trình voâ nghieäm.

                                                                       Toaøn Phong

            Ñaàu naêm Quùy Muøi toâi vieát moät baøi taâm tö ñaêng baùo Xuaân vaø gheùp theo baøi thô trong ñoù. Sau khi soá baùo phaùt haønh, toâi nhaän ñöôïc laùc ñaùc vaøi böùc thö cuûa ñoäc giaû göûi veà khen ngôïi ôû choã toâi ñaõ chuyeån ñöôïc yù toaùn thaønh lôøi thô. Nhöng coù moät böùc thö ôû moät nôi xa laï göûi veà laøm toâi chuù yù. Trong phong bì nhoû coù keøm theo moät böùc hình moät phong caûnh nuùi ñoài vaø döôùi coù boán caâu thô:

                                                   Nuùi Ñoài

                                      Nôi ñaây coù nuùi cuøng ñoài,

                                      Coù con suoâùi nhoû, da trôøi maàu xanh.

                                      Phöông trình, em göûi tôùi anh,

                                      Tìm xem ñöôøng keû song haønh nôi nao?

ÔÛ döôùi coù moät doøng chöõ nhoû vieát thaâït ñeàu:"Nôi ñaây anh ra ñôøi-- Trang Hoàng Quøy". Toâi nghó laø teân taùc giaû chæ laø buùt hieäu, vaø baøi thô khoâng naëng laéùm veà toaùn neân khoâng coù nghóa laø taùc giaû ñaõ caûm höùng khi ñoïc baøi thô cuûa toâi maø vieát ra. Vì toâi thích phong caûnh nuùi ñoài neân ñaõ giöõ taám hình vaø ghim treân taám baûng ôû beân baøn hoïc.

            Sang thaùng sau, toâi nhaän ñöôïc theâm moät böùc thö cuõng cuøng moät tuoàng chöõ, nhöng theo daáu böu ñieän thì göûi tôùi töø moät phöông trôøi khaùc. Laàn naøy coù taám hình moät con soâng lôùn, coù loaùng thoaùng maáy chieác taàu beå neo beân bôø. ÔÛ döôùi coù ñeà boán caâu thô:

                                                Soùng Nöôùc

Ñôøi toång hôïp bôûi muoân laøn soùng cuoän,

                             Maø tình anh laø quyõ tích cuûa khoâng gian.

                             Kieáp nhaân sinh laø haøm soá tuaàn hoaøn,

                             Neân quanh quaån treân voøng troøn löôïng giaùc.

Doøng chöõ nhoû keøm theo laàn naøy ñeà laø: "Nôi ñaây anh lôùn leân-- Trang Thuùy Minh". Laàn naøy toâi nhaän ngay ra ñöôïc con soâng, moät con soâng quaù quen thuoäc, thuûô nhoû toâi thöôøng ra chôi vôùi moät ñöùa baïn hoïc nhaø ôû gaàn ñoù. Ñöùa baïn toâi teân laø Nguyeãn Vaên Teá, sau naøy toâi cuõng khoâng nghe ñöôïc tin töùc gì ñaëc bieät, nhöng haén coù ngöôøi anh ruoät thaät noåi tieáng laø nhaïc só Vaên Cao. Coøn con soâng ñoù laø soâng Cöûa Caám ôû Haûi Phoøng, laø thaønh phoá maø toâi ñaõ theo hoïc ôû tröôøng tieåu hoïc Bonnal, sau ñoåi thaønh tröôøng Ngoâ Quyeàn. Vaø nhö vaäy thì böùc hình chuïp caûnh nuùi ñoài laø ôû ñòa phöông Yeân Baùi, nôi toâi sinh ra ñôøi, nhöng khi ñöôïc ñaày naêm thì gia ñình laïi doïn veà Haûi Phoøng. Hình aûnh cuûa ngöôøi göûi thö giôø cuõng daàn daàn hieän ra tröôùc maét toâi. Ngöôøi ñoù chaéc phaûi laø moâït ngöoøi hoïc troø cuõ, ñaõ ñoïc nhöõng truyeän toâi vieát taû cuoäc ñôøi mình neân môùi bieát roõ nôi toâi sinh ra vaø nôi toâi theo hoïc tröôøng tieåu hoïc. Qua teân hay buùt hieäu thì toâi khoâng theå naøo ñoaùn ñöôïc taùc giaû laø moät nam sinh hay laø nöõ sinh vì chæ laø teân giaû, nhöng phaûi laø moät ngöôøi ñoái vôùi toâi coù chuùt quan hoaøi neân môùi theo doõi böôùc ñöôøng toâi ñi vaø söu taàm nhöõng böùc hình, phong caûnh cuûa nhöõng nôi toâi ñaõ cö nguï.  

            Veà toaùn hoïc muoán veõ moät ñöôøng thaúng, ta phaûi caàn hai ñieåm. Muoán bieåu dieãn cho moät haøm soá taêng hay giaûm baát thöôøng theo moät ñöôøng cong ta phaûi caàn ít nhaát ba ñieåm. Taùc giaû bí maät ñaõ cho toâi hai thoâng tin, neân giôø toâi chæ caàn nhaän ñöôïc böùc thö thöù ba laø ñoaùn roõ ñöôïc nhieàu chuyeän. Neáu coù theâm döõ kieän, toâi coù theå ñoaùn bieát ñöôïc raèng ngöôøi vieát thö thaân thieát ñeå giôùi thieäu nhöõng ngoïn nuùi hay ñaàu soâng maø toâi ñaõ ñi qua, nhöõng beán nöôùc maø toâi ñaõ döøng chaân, ngöôøi aáy coù lieân heä gì vôùi toâi. Caû moät thaùng Ba ñaõ ñi qua, maø toâi vaãn mong ñôïi, chôø hoaøi daèng daëc maø khoâng nhaän ñöôïc chieác phong bì beù nhoû xinh xinh. Laù thö thöù ba phaûi ñôïi ñeán cuoái muøa xuaân môùi tôùi, vaø quaû nhö toâi ñaõ ñoaùn tröôùc, taám hình göûi theo laø hình hoà Göôm vôùi thaùp Ruøa ôû Haø Noäi, nôi toâi theo hoïc ôû baäc trung hoïc vaø naêm ñaàu ôû ñaïi hoïc. Nhöõng böùc thö göûi tôùi maø toâi nhaän ñöôïc ñaõ theo dieãn bieán thôøi gian, vaø taùc giaû nhöõng böùc thö ñaõ ñoïc ôû ñaâu ñoù tieåu söû cuoäc ñôøi toâi. Toâi nhôù ñeán hai caâu thô cuûa cuï Ñoà Chieåu, vieát trong cuoán "Luïc Vaân Tieân":

                             "Leânh ñeânh moät chieác thuyeàn tình,

                             Möôøi hai beán nöôùc ñöa mình vaøo ñaâu."

Toâi môùi döøng chaân ôû vaøi beán nöôùc, vaø daïo ñoù con thuyeàn tình caûm cuûa toâi vaãn coøn leânh ñeânh treân gôïn soùng chöa troâi daït vaøo moät beán bôø naøo. Boáùn caâu thô vieát döôùi taám hình hoà Göôm, laàn naøy naëng hôn veà toaùn hoïc, vaø cöôøng ñoä thieát tha cuõng ñaõ taêng leân gaáp boäi:

                                              Song Song

                             Ai nghieân cöùu veõ ra ñöôøng quõy tích,
                             Cuûa tình yeâu, haøm soá tuoåi ngaây thô?                         

                                    Luùc keà buø, thaúng taép quaõng ñöôøng mô,
                             Coøn song song treân kieáp ngöôøi voâ taän.

            Doøng chöõ phuï ñeà tröôùc ñaây ñöôïm maàu thanh lòch, nhöng laàn naøy neùt chöõ coù veû ñaäm hôn. Toâi ñoïc ñöôïc "Nôi ñaây anh gaëp naøng--Trang Phi Phöôïng." Toâi hôi thaéc maéc veà hai chöõ "gaëp naøng", vaø chôït nhôù ra raèng toâi ñaõ vieát cuoán truyeän "Ñôøi Phi Coâng" trong ñoù toâi ñaõ noùi laø gaëp moät ngöôøi baïn gaùi coù teân laø Phöôïng. Keå tuoåi ñôøi naêm aáy möôøi taùm, ñoâi möôi laø luùc toâi ñang theo hoïc ôõ thaønh phoá beân trong con soâng Hoàng. Cuoán truyeän naøy ñöôïc caùc baïn treû thôøi xöa raát ham chuoäng maø hình nhö caùc hoïc sinh cuõ cuûa toâi ai cuõng mua moät cuoán vaø mang tôùi lôùp hoïc ñeå xin toâi chöõ kyù löu nieäm. Toâi nghó raèng moät hoïc sinh cuõ hay moät ngöôøi baïn naøo ñoù, töø thuôû xa xöa, ñaõ duøng loái göûi thö naøy ñeå nhaéc nhôû vaø nhaén toâi hai ñieàu. Thöù nhaát laø xöa kia toâi ñaõ vieát nhöõng baøi veà nghieäp bay, môû ñaàu cho moät neàn vaên chöông höôùng veà ñeà taøi khoâng gian vaø vuõ truï, vaø nhöõng ngöôøi maø cuoäc ñôøi traûi theo maây trôøi coù theå khai thaùc nhö laø moät nguoàn caûm xuùc voâ taän. Thöù hai laø ngöôøi göûi thö muoán khuyeán khích toâi vieát tieáp noái baøi thô "Tình Hö AÛo" ñeå laäp ra tröôøng phaùi thô tình toaùn hoïc, coi nhö laø moät cuoäc keát hôïp kyø dieäu giöõa thô vaên vaø khoa hoïc, vaø phoå bieán roäng raõi nhöõng baøi thô theo theå loaïi naøy ñeå cho giôùi treû, duø cho ôû ngaønh chuyeân moân naøo cuõng coù theå saùng taùc thô vaên baét nguoàn töø moâi tröôøng hoaït ñoäng cuûa mình. Vaø ñeå toû tình ñoàng ñieäu, taùc giaû ñaõ ñoùng goùp theâm maáy baøi thô.

            Moãi baøi thô toâi nhaän ñöôïc toâi coù theå hoïa laïi hay vieát tieáp noái. Nhöng toâi nghó vieäc naøy toâi coù theå laøm veà sau, khi ñaõ nhaän ñöôïc heát nhöõng baøi thô theo doõi nhöõng chaëng ñöôûng toâi ñaõ ñi qua. Toâi ñaõ taëng baûn quyeàn cuoán "Ñôøi Phi Coâng" cho Hoäi Khuyeán Hoïc ôû thaønh phoá St Louis vaø hieän nay Hoäi ñang chuaån bò cho in laïi ñeå gaây quõy phaùt giaûi thöôõng cho caùc em hoïc sinh xuaát saéc. Treân cuoán saùch naøy vaø treân nhieàu baøi vieát khaùc ñaõ ñöôïc phoå bieán roäng raõi, toâi ñaõ noùi sô qua veà cuoäc ñôøi cuûa mình, khi ñang laø sinh vieân ôû Ñaïi Hoïc Haø Noäi, toâi ñöôïc ñoäng vieân theo hoïc ñeå trôû thaønh moät só quan trong ngaønh coâng binh, vaø sau ñoù toâi ñaõ ñi Phaùp ñeå hoïc thaønh moät só quan phi coâng. Beán döøng chaân cuûa toâi, sau khi ra tröôøng ôû Thuû Ñöùc, laø moät quaän nhoû ôû Thaùi Bình khi toâi ñöôïc quaân ñoäi giao cho coâng vieäc xaây caát moät caâu caàu treân moät maïch loâï giao thoâng quan troïng. Neáu taùc giaû aån danh cuûa nhöõng baøi thô ñaõ göûi ñeán maø ñònh gôïi cho toâi nhôù ñeán nhöõng tænh thaønh toâi ñaõ ñi qua trong binh nghieäp thì toâi ñoan chaéc raèng ngöôøi ñoù seõ kieám duøm cho toâi nhöõng hình aûnh cuûa quaân tröôøng Thuû Ñöùc, cuûa nhöõng thaønh phoáù Thaùi Bình, Paris, Marrakech ...., laø nhöõng nôi toâi ñaõ tuaàn töï ñi qua theo doøng ñôøi noåi troâi. Ñuùng nhö toâi döï ñoaùn, trong ba thaùng lieàn toâi nhaän ñöôïc moãi thaùng moät baøi thô keøm theo hình aûnh nhöõng ñoâ thò toâi ñaõ cö nguï laø Thaùi Bình, Paris vaø Marrakech. Taám hình ôû Thaùi Bình chæ laø hình chuïp phía ñaèng sau cuûa moät ngöôøi lính chieán, nhìn ra moät caùnh ñoàng hoang vu, moät buoåi chieàu taø. Toâi nghó ñaây chæ laø moät taám hình coùp treân moät tôø baùo quaân ñoäi, vì ngöôøi chieán só coù ñeo moät khaåu suùng ngaén xeä beân hoâng phaûi troâng daùng ñieäu thaät huøng duõng, coøn toâi thì ít khi toâi ñeo suùng. Hoài ôû Thaùi Bình thuoäc Quaân Khu Ba, haøng ngaøy ra coâng tröôøng toâi chæ saùch theo moät khaåu carbine maø thoâi. Teân taùc giaû kyù laàn naøy cuõng khaùc, duy toâi coù theå ñoan chaéc laø chæ coù moät ngöôøi, hay moät nhoùm baïn treû vui nghòch vôùi nhau, ruû nhau laøm thô tình toaùn hoïc ñeå taëng toâi. Baøi thô nay daøi hôn, vaø ôõ phía döôùi coù phuï ñeà laø "Nôi ñaây anh vaøo ñôøi--Huyeàn Thanh Nöõ".

                                               Taâm Ñieåm

                             Tình laø vaäy, töø chaân khoâng chôït ñeán,

Moät voøng troøn quay hai nöûa tim hoàng.
Ñeå moãi ngaøy ñoâi chaân böôùc song song
Mong ñi tôùi taän cuøng laø giao ñieåm

Em yeâu anh, neân anh laø taâm ñieåm
Giöõa voøng troøn haïnh phuùc cuûa ñôøi em.
Daãu thôøi gian, khoâng gian hoaøi bieán chuyeån,
Quõy tích naøy vaãn maõi chæ chôø anh.

            Taám hình thaùp Eiffel, laø bieåu töôïng cuûa Paris, kinh thaønh aùnh saùng, toâi nhaän ñöôïc vôùi baøi thô tieáp noái, laøm toâi nhôù laïi nhöõng ngaøy ngoài ôû trong nhöõng quaùn caø pheâ beân bôø soâng Seine, nhö toâi ñaõ taû trong cuoán "Ñôøi Phi Coâng". Ñoù laø nhöõng ngaøy ñaàu tieân toâi soáng treân nöôùc ngöôøi, vaø toâi coøn nhôù raèng khi ñöôïc thö cuûa coâ baïn gaùi beù nhoû ôû queâ nhaø hoûi coù thaáy nhôù nhaø hay khoâng thì trong moät phuùt boàng boät cuûa tuoåi treû, loøng coøn oâm moäng vieãn phöông, toâi ñaõ vieát thö traû lôøi: "Trong luùc naøy anh khoâng thaáy nhôù vì loøng coøn ñang roân raøng vôùi nhöõng caûnh laï ñöôøng xa. Anh chæ mô hoà thaáy raèng queâ höông ñang ôõ xa laém, gaàn troïn nöûa voøng traùi caàu, coù nhôù, coù thöông chaêng nöaõ thì cuõng nhôù xa saàu vôøi vôïi, thöông meânh moâng nhö ñaïi döông roäng lôùn, coøn coù nhôù thöông rieâng moät chuùt naøo thì chaéc cuõng chæ goùi troïn vaøo moät mình em gaùi anh maø thoâi." Taám hình toâi nhaän ñöôïc, toâi khoâng in vaøo ñaây maø thay baèng hình bìa cuoán saùch laàn taùi baûn, treân ñoù cuõng veõ thaùp Eiffel. Coøn baøi thô thì toâi ñeå nguyeân laø:

                                               Baâng Khuaâng

Trôøi veà khuya, boùng hình ai thöông nhôù,

Muoán queân ñi, vì giaâùc moäng khoâng thaønh.
Veõ cho cuøng, khoâng troïn traùi tim anh,
Em ñaønh ñem chuyeän chuùng mình caát laïi.

Trang giaáy nhaàu ghi chuùt tình thô daïi,
Ngô ngaùc buoàn caây buùt nhaït tình anh.
Em ñaõ mang löôïng soá tính cho nhanh,
Tìm coâng thöùc ño traùi tim moïng ñoû.

            Tuy baây giôø teân taùc giaû ñaõ hôi ñoåi khaùc, nhöng neùt buùt nheï nhaøng vaãn nguyeân nhö cuõ vaø laàn naøy ñöôïc ghi chuù laø: "Nôi ñaây anh ngôõ ngaøng--Huyeàn Nhi Nöõ". Laàn naøo nhaän ñöôïc thö toâi cuõng thaáy thaéc maéc nhieàu veà nhöõng caâu phuï chuù.

            Nhöõng baøi thô, thaät ra chæ laø nhöõng baøi thô toaùn hoïc, phaûng phaát chen vaøo vaøi caâu tình caûm yù nhò, vaø khoâng lieân heä moät chuùt gì ñeán taám hình keøm theo. Nhöng caâu phuï chuù môùi noùi leân traïng thaùi, hay tình caûm ñöông thôøi cuûa toâi. Ngöôøi göûi taám hình thaùp Eiffel hình nhö ñaõ ñoïc raát kyõ cuoán saùch maø bieát ñöôïc taâm traïng luùc baáy giôø cuûa toâi, ñaõ ñöôïc ghi laïi nhö sau:

            "AÙnh saùng kinh thaønh huyeàn aûo cuõng nhö môø daàn yeáu ôùt qua nhöõng lôùp söông ñeâm. Tình queâ höông laïi nhoùm boàng boät trong loøng ngöôøi laõng töû. AÙnh ñieän Neâ-oâng xanh rôïn hay aùnh löûa hoe vaøng maøu hoûa hoaøng cuûa ngoïn ñeøn daàu, nhaïc ñieäu sam-ba daäm daät hay tieáng saùo dieàu vi vu, Phöôïng ôi naøo anh coù bieát? Chæ bieát ñeâm hoâm nay coù moät anh chaøng caø pheâ, ngoài giöõa aùnh saùng kinh thaønh maø nhôù ñeán queâ höông."

           Quaû thaät ngöôøi vieát nhöõng baøi thô ñaõ bieát laø luùc ñoù toâi coù taâm söï ngôõ ngaøng cuûa ngöôøi vöøa tôùi moät phöông trôøi xa laï. Neáu nhöõng ngaøy lang thang trong loøng thaønh phoá Paris, giöõa khu Latin, vaø thænh thoaûng laïi vaøo moät quaùn caø pheâ uoáng moät mình, laëng nhìn thieân haï maø nhôù ñeán queâ höông, laø nhöõng ngaøy toâi thaáy ngôõ ngaøng, thì nhöõng thaùng sau, ñöôïc göûi sang Baéc phi thöïc taäp phi haønh, haøng ngaøy taäp ñaùp phi cô treân nhöõng phi ñaïo traûi roäng treân nhöõng caùnh ñoàng caùt, thì nhöõng ngaøy aáy môùi laø nhöõng ngaøy toâi thöïc söï böôùc chaân vaøo ñôøi vaø ñaõ phaûi coá gaéng heát söùc môùi vöôït qua chaëng ñöôøng huaán luyeän bay ñaày thöû thaùch naøy. Huyeàn Coâng Nöõ ñeán vôùi toâi trong moät böùc hình caûnh sa maïc vôùi maáy caây goài vaø ñoaøn laïc ñaø ñi troâng thaät laø coâ quaïnh. Ñaây coù leõ laø hình aûnh cuûa Marrakech maø naøng thô ñaõ choïn cho toâi. Toâi taïm goïi taùc giaû nhöõng baøi thô toaùn laø naøng thô vì nhöõng teân kyù dieãm kieàu vôùi neùt chöõ nheï nhaøng. Toâi ñaõ soáng ôû nôi naøy vaøo khoaûng chöøng taùm thaùng, trong suoát thôøi gian hoïc bay caên baûn. Nhöõng kyû nieäm ñaùng ghi nhôù laø nhöõng buoåi chieàu chuû nhaät ñi giöõa nhöõng caên phoâù nhoû heïp, ñeå coi nhöõng thoå saûn goàm coù nhöõng taám thaûm deät tay, hay nhöõng ñoà ñoàng hay ñoà da, nhöõng ngöôøi baùn haøng luoân luoân môøi chaøo. Nhöõng buoåi chieàu aáy, toâi ñaõ ñi laïc vaøo theá giôùi cuûa nghìn leû moät ñeâm, nhöng nhöõng naøng kieàu nöõ toâi ñaõ gaëp chæ loä ra nhöõng ñoâi maét ñen huyeàn, saâu thaãm, coøn khuoân maët luoân luoân ñöôïc che kín bôûi nhöõng laøn voan ñen. Sau khoùa hoïc, laïi trôû veà Phaùp, vôùi toâi nhöõng kyû nieäm khoâng queân coøn coù nhöõng buoåi bay ñeâm döôùi aùnh traêng ngaø daõi treân nhöõng coàn caùt vaøng hieän ra saùng loùng laùnh döôùi caùnh ngöôøi bay. Giôø ñaây nhöõng kyû nieäm aáy laïi ñeán vôùi toâi khi toâi caàm trong tay taám hình ñoaøn laïc ñaø ñi treân nhöõng coàn caùt vaøng vôùi lôøi ghi chuù: "Nôi ñaây anh mô maøng--Huyeàn Coâng Nöõ". Naøng cuõng göûi theo moät baøi thô vôùi nguï yù chia ly:

                                                 Ly Bieät

Anh ngôõ ngaøng, ñoïc phöông trình em göûi,
Ñeå nhaän raèng ñöôøng anh böôùc song song.

Ñoâi ta ñi, duø tôùi coõi voâ cuøng,

Nhòp soáng ñôøi chaúng bao giôø hoäi tuïï.

Thoâi ñi nheù, khoâng gian vaø vuõ truï,

Boùng thôøi gian toàn taïi maõi khoâng phai.

Boäi soá nhaân, coäng laïi daï quan hoaøi,

Chæ chôø anh, vaø chôø anh maõi maõi.

            Sau thôøi gian hoïc bay ôû Baéc Phi toâi quay trôû laïi Tröôøng Voõ Bò Khoâng Quaân ôû Salon de Provence ñeå hoïc tieáp phaàn lyù thuyeát. Cuõng trong dòp naøy toâi ghi teân ôû Ñaïi Hoïc Marseille ñeå hoïc thi baèng cöû nhaân toaùn hoïc. Nhöng naøng thô maø toâi quen bieát qua thö töø thì laïi thaät laï luøng ôû choã khi toâi ñöôïc huaán luyeän veà quaân söï hay veà phi haønh thì laïi göûi cho toâi nhöõng baøi thô tình toaùn hoïc vieát thao thao baát tuyeät, maø khi toâi tôùi ñoaïn ñôøi thieân nhieàu veà toaùn thì laïi ñi aån luoân. Toâi ñaõ nghó raèng tính trung bình moãi thaùng toâi nhaän ñöôïc moät baøi thô, keøm theo moät taám hình theo thöù töï thôøi gian nhöõng nôi toâi ñaõ ñi qua thì sau taám hình ôû Marrakech naøng seõ göûi cho toâi moät taám hình ôû mieàn Provence, vaø laàn naøy thì baøi thô tình toaùn hoïc seõ chæ hoaøn toaøn veà toaùn. Nhöng suy nghó cuûa toâi chæ ñuùng moät nöûa. Suoát hai thaùng heø naêm vöøa qua toâi khoâng nhaän ñöôïc moät böùc thö naøo. Roài boãng nhieân vaøo cuoái heø, moät hoâm baét ñaàu vaøo thu trôøi ñoå laïnh, toâi nhaän ñöôïc moät baøi thô daøi, laàn naøy laøm theo theå thaát ngoân nhö döôùi ñaây:

         Bieát Maáy Caân Baèêng

Ñôøi toång hôïp bieát bao haøm soá,

                             Maø giaûi neân troïn kieáp nhaân sinh.

Vì tình yeâu chính laø ñoäc nghieäm,

Ta mô tìm phöông phaùp chöùng minh.

Vaøo khoâng gian tình laø hình hoïc,

Tính ñaïo haøm se saét con tim.

Ngöøng nôi ñoù, khoâng ra ñònh lyù,

Chôø phuùt giaây, cho moäng ñaém chìm.     

Nguoàn haïnh phuùc goàm bao aån soá?

Heä phöông trình, ñuû lyù giaûi chaêng?

Ñaúng thöùc naøo ñem ra lieân keát?       

Ñôïi chôø nhau, bieát maáy caâân baèng!

            Nhìn taám hình keøm theo toâi khoâng khoûi baøng hoaøng, nhôù laïi nhöõng kyû nieäm xöa, vì laø taám hình coång Phi Long, laø coång chính vaøo caên cöù Taân Sôn Nhaát ôû SaøiGoøn, nôi toâi ñaõ thöôøng nhaät ra vaøo hôn boán naêm trôøi khi toâi giöõ chöùc vuï Tö Leänh Khoâng Quaân Vieät Nam, caùch ñaây cuõng ñaõ gaàn nöûa theá kyû. Keøm theo taám hình, laàn naøy coù lôøi phuï chuù: "Nôi ñaây anh vaãy vuøng-- Trang Thieân Thanh".

            Nhöõng taám hình göûi tôùi ñaõ khoâng ñi lieân tuïc, vì khoâng coù nhöõng taám hình mieàn Salon de Provence, nôi toâi thao döôït trong Tröôøng Voõ Bò, nhöõng ngaøy gaén lon alpha, vaø trao kieám, nhöõng buoåi ñaïi leã uy nghi, nhöõng toaùn sinh vieân só quan dieãn haønh, haøng haøng lôùp lôùp, treân trôøi phi cô bay thaønh ñoäi hình. Hình aûnh möôøi hai beán nöôc cuûa toâi nhö vaäy seõ khoâng ñaày ñuû, vaø cuoäc ñôøi cuûa toâi ñaõ bò caét moät khoaûng troáng, khoaûng thôøi gian nhöõng naêm cuoái cuøng soáng treân ñaát Phaùp, khi toâi vuøi ñaàu vaøo hoïc, coá thu thaäp nhöõng lyù thuyeát quaân söï, toå chöùc haønh chaùnh, kyõ thuaät vaø haønh quaân trong Khoâng Quaân, vaø ñoàng thôøi cuõng nhaân dòp coøn ôû nöôùc ngöoøi hoïc theâm veà toaùn hoïc, nhöõng moân chöa ñöôïc giaûng daäy ôû queâ nhaø. Chính vì nhôø coù nhöõng ngaøy khoâng soâi noåi, laéng ñoïng nhö vaäy maø toâi ñaõ thaâu thaäp theâm ñöôïc nhieàu kieán thöùc, ñeå sau naøy coù dòp ñöa taøi naêng phuïc vuï queâ höông moät caùch ñaéc löïc hôn.

            Moät naêm daøi ñaõ daàn qua keå töø ngay toâi phoùng buùt vieát baøi thô Toaùn vôùi ñeà laø "Tình Hö AÛo". Nhöõng baøi thô ñaùp laïi, göûi ñeán töø boán phöông trôøi, nay khoâng coøn thaáy ñeán nöõa. Phaûi chaêng toâi ñaõ vieát ra moät phöông trình maø khoâng coù nghieäm soá, hieåu theo nghóa boùng, vaø nghóa ñen laø vieát leân moät baøi thô maø khoâng ñöôïc maáy ngöôøi ñaùp öùng. Toâi ñaõ phaûi buoàn raàu maø nghó raèng coù theå taát caû chæ laø hö aûo, baøi thô toâi vieát ra vaø nhöõng baøi toâi nhaän ñöôïc, roài ñaây seõ quyeän laáy nhau nhö moät côn gioù loác, chôït ñeán roài laïi ñi nhanh, roài seõ tan ra laøm maây, laøm khoùi, ñi khaép boán phöông. Roài ñaây, boãng coù ai nhaët ñöôïc, ñaêng thaønh baøi baûn, ngöôøi ñoïc cuõng khoâng theå ñoaùn ra ai laø taùc giaû, vaø coù theå cuõng khoâng hieåu ñöôïc heát yù nghóa cuûa nhöõng baøi thô, giöõa vaàn ñieäu laïi coù chen theâm nhöõng phöông trình toaùn hoïc. Nhöng vaøo ñaàu thu, moät tin môùi laï ñaõ ñeán vaø giaûi thích ñöôïc nhieàu ñieàøu toâi chöa am töôøng, nhöõng noãi thaéc maéc vaãn coøn vaán vöông. Trong moät buoåi hoäi ngoä caùc cöïu chieán só ôû Nam Cali, toâi ñöôïc moät phoùng vieân cuûa ñaøi truyeàn hình Michigan TV phoûng vaán. Luùc veà anh göûi cho toâi moät cuoán baêng thaâu hình, keøm theo moät böùc thö trong ñoù anh ñaõ noùi laø thöôøng ñoïc tin tuùc veà toâi qua moät dieãn ñaøn ñieän töû cuûa caùc baïn treû. Anh cho toâi toïa ñoä, vaø khi baät maùy leân thì toâi ñaõ raát ngaïc nhieân khi thaáy treân dieãn ñaøn Ñaëc Tröng, coù muïc "Toaøn Phong Nguyeãn Xuaân Vinh", treân ñoù toâi ñöôïc moät soá nhöõng baïn treû ôû khaép naêm chaâu trao ñoåi yù kieán vaø cho nhau tin töùc veà toâi, laø ngöôøi maø coù leõ phaàn lôùn caùc baïn chöa heà gaëp. Coù nhöõng tin ñöa ra trung thöïc, neáu laáy töø nhöõng baøi do toâi vieát, hay nhöõng baøi do caùc thaân höõu vieâùt veà toâi. Coù nhöõng tin hoaøn toaøn sai laïc, vaø ngöôøi cho tin cuõng ñaõ noùi laø do moät ngöôøi khaùc keå laïi. Nhöng noäi dung thì trong dieãn ñaøn naøy, ngöôøi khôûi xöôùng chæ neâu leân moät nhaân vaät, thöôøng thì laø moät khoa hoïc gia, vaø nhöõng ngöôøi muoán tìm hieåu theâm ñaõ duøng dieãn ñaøn ñoù deå trao ñoåi tin töùc ñeå bieát theâm veà cuoäc ñôøi cuûa ngöôøi naøy. Nhöõng trao ñoåi naøy thöôøng keùo daøi chöøng vaøi thaùng, hay moät naêm laø cuøng. Vaäy thì baøi thô "Tình Hö AÛo" toâi vieát ra cuõng chæ nhö laø moät ñieåm tuï hôïp ñeå moät soá baïn treû göûi baøi ñeán ñoùng goùp vaø cuøng chung moät yù nieäm laø saùng taùc nhöõng baøi thô töông töï göûi cho nhau coi. Moãi laàn göûi baøi cho nhau hoï laïi göûi moät baûn tôùi toâi laø ngöôøi khôûi xöôùng. Nhöõng baøi thô göûi giôø ñaây cuõng thöa thôùt, baùo hieäu caùi dieãn ñaøn "thô tình toaùn hoïc" toâi khôûi xöôùng cuõng ñaõ ñeán hoài chung cuoäc. Ñuùng nhö lôøi toâi tieân ñoaùn, vaøo ngaøy ñaàu naêm, toâi nhaän ñöôïc baøi thô cuoái cuøng vaø naøng thô toaùn cuûa toâi vôùi nhöõng teân khaùc nhau, nhöng nghe thaät dieãm kieàu nhö Trang Hoàng Quøy, Trang Thieân Thanh, ... Huyeàn Nhi Nöõ, Huyeàn Coâng Nöõ, ... caùch ñaây moät naêm boãng choác hieän ra, nay laïi bieán ñi trong coõi nhaït nhoøa. Baøi thô cuoái cuøng, ñöôïc göûi keøm theo hình moät böùc tranh, hình nhö laø cuûa Tuù Duyeân veõ moät thö sinh ngoài nhö laéng nghe tieáng ñaøn, tieáng truùc ti töø nôi ñaâu ngaân laïi. Hình veõ coù keøm theo lôøi phuï chuù: "Nôi ñaây anh taâm tình--Huyeàn Thieân Nöõ". Coøn baøi thô toâi in laïi nguyeân vaên nhö döôùi ñaây:

                                             Ngöôøi Tình Khoâng Gian    

Anh vôùi em ñoàng quy treân maët phaúng,

                             Töø moät chieàu xa laï cuûa khoâng gian,

                             Töø moät buoåi trao taàn soá ngôõ ngaøng,

                             Vuøng tieáp tuyeán treân bôø moâi, nhaát ñònh.          

                             Ñaõ choùt yeâu, töø taâm theo baùn kính.

                                      Moái tình ñaàu khoâng heä luaän töông lai.

                             Bieát anh ñi treân quõy tích ñöôøng daøi,

                             Hoà maét leä, em vöông chieàu toïa ñoä.

                             Giaûi ñaïo haøm em mong tìm nghieäm soá.

                             Kyû nieäm buoàn, cöïc ñaïi giöõa tim ai?

                             Ñem nhôù thöông, khoâng coøn bieát ngaøy mai,

                             Ñaõ yeâu roài, tình ñoâi ta baát bieán.

                             Anh töøng noùi yeâu trong tình thaùnh thieän,

Ruùt caên roài hoäi luaän coù baèng khoâng.

                             Khi bieát mai sau em phaûi theo choàng,

                             Buoàn thaúng goùc theo nhöõng ñöôøng tieäm caän.

                             Chieàu nhôù thöông chaát choàng theo voâ taän,

Anh ñi roài ñònh lyù seõ sai ñi.

                             Giaûi ñoaùn naøo laïi khoâng öôùt bôø mi,

                             Thoâi, chæ ñôïi kieáp sau thaønh nhaát theå.

                             Anh hieåu chöa, coõi loøng em nhö theá,

Em muoân ñôøi khoâng ñoåi truïc, anh ôi.

                             Nhôù thöông anh, tuy chaúng noùi neân lôøi,

                             Em mô öôùc theo cung ñöôøng toái lôïi.

                             Tìm giao ñieåm cho loøng ai môû hoäi,

Xaùc ñònh roài veõ ñoà thò trieån khai,

                             Roài chöùng minh tyû leä suoát ñeâm daøi,

                             Leân ñaùp soá ñoùng khung ñôøi hình hoïc.

                             Baøi toaùn tình luoân laøm ngöôøi meâ hoaëc,

                             Bôûi muoân ñôøi noù voâ ñònh, ngöôøi ôi!!