BAÙC VAØ, MEÏ VAØ, TOÂI LAØ MOÄT NHEÙ *
ORCHID NGUYEÃN

Baùc toâi, toâi laïi ñem baùc toâi ra rao baùn nöõa. Baùc toâi laïi xa vaéng: con beù naøy cöù vaïch aùo cho ngöôøi xem löng. Bieát laøm sao(?) sau khi cuoán Taùc Gæa & Taùc Phaåm, III ra ñôøi, coù 98 ngöôøi (phaûi ñeám chính xaùc chöù! Nieàm vinh haïnh maø!) Hoï goïi ñieän, fax, email, göûi thö vaø noùi baèng...mieäng khen toâi vieát xuaát saéc quaù! Coù ngöôøi coøn muoán xem maët, hoûi maáy tuoåi, coù phaûi con cuûa Du Töû Leâ khoâng... Maët thì ñeïp hôn baùc toâi nhieàu. Tuoåi thì möôøi baûy. Khoâng con thì laø gì? Baùc meï khoâng sinh thaønh ra ta thì ra ai?
Toâi gioáng baùc toâi nhieàu thöù: Cuøng tuoåi Hoå Caùp. Hoå caùp sinh töø 23 thaùng 10 ñeán 21 thaùng 11, laø ngöôøi coù khieáu vaên chöông, aâm nhaïc, nhaäy caûm, ña tình, yeâu ai thì yeâu ñaém ñuoái, muø quaùng; gheùt ai thì gheùt taän xöông, taän tuûy...(trích baùo Hoàn Vieät cuûa Boá Ngoïc Hoaøi Phöông;) cuøng thuaän tay traùi; cuøng gioûi vaên chöông, aâm nhaïc. Nhìn baùc say söa vôùi caây harmonica, thì "Thaùnh...Maãu" cuõng phaûi xieâu loøng, noùi chi "Thaùnh Nöõ" (maáy chöõ trong ngoaëc keùp, toâi möôïn cuûa chuù Khaùnh Hoøa, ôû New Orleans). Baùc nhaém maét laïi, maáy ngoùn tay nhòp nhaøng vôùi ñieäu nhaïc, khi vui töôi, khi khoan hoøa, ñaàu laéc lö... Quaû laø baùc Phaïm Cao Döông nhaän xeùt chaúng sai: "Du Töû Leâ laø 'good performer!'" Baùc môû ngoaëc theâm: "Phaûi noùi laø 'perform' chöù khoâng duøng chöõ 'trình dieãn' ñöôïc, vì, yù noù seõ khaùc ñi. Baùc Phaïm Cao Döông giaûi thích vôùi toâi. Baùc lo cho toâi khoâng hieåu tieáng Vieät. Vieät, Myõ ñeàu gioûi nhö nhau. Coù "gene" maø. Lôøi baùc Phaïm Cao Döông laøm toâi nhôù ñeán baùc Ngoïc Duõng noùi veà baùc Mai Thaûo: "Caùi thaèng ñoù noù kòch laém!"
Nhöõng ngaøy sau cuøng, baùc Mai Thaûo khoâng töï ñi moät mình ñöôïc; phaûi duøng khung naïng choáng coù boán baùnh xe. Nhöng khi ra ñöôøng laø boû naïng ngay. Vì "...ñi naïng troâng xaáu quaù!" Baùc Mai Thaûo thöôøng choaøng vai meï toâi ñeå cuøng ñi. Môùi troâng thì nhö bieåu hieän loøng anh, em thaân thieát. Nhöng thaät ra, baùc ñoå nguyeân boä xöông loàng coàng cuûa baùc leân hai vai meï toâi. Nhöõng hoâm chôû baùc Mai Thaûo veà, baùc, meï toâi luoân luoân tìm côù ñeå ñöa baùc Mai Thaûo vaøo taän nôi; hoaëc tìm caùch naán naù cho ñeán luùc thaáy ñeøn phoøng baät saùng, môùi yeân taâm ra veà. Coù hoâm vöøa quaønh xe laïi, ñaõ thaáy baùc Mai Thaûo teù nhaøo; naèm nhö moät con ruøa laät ngöûa, ôû loái ñi chung. Baùc, meï toâi laïi phaûi hì huïc ñôõ baùc Mai Thaûo daäy, vaø ñöa vaøo phoøng. Nhöõng ngaøy sau cuøng cuûa baùc Mai Thaûo, luoân luoân coù meï toâi ñi, dìu beân caïnh. Baùc toâi ñi keøm sau löng. Ñoù laø nhöõng ngaøy buoàn thaûm...! Cho ñeán baây giôø, gaàn ba naêm troâi qua, hình aûnh baùc Mai Thaûo vaãn laøm cho khoâng khí gia ñình toâi chuøng xuoáng, maát maùt vaø ñôùn ñau.
Trôû laïi baùc Leâ cuûa toâi ñi. Baùc toâi coù taøi ñaët teân. Baùc nghó ra nhöõng caùi teân thaät hay. Nguyeãn Taát Nhieân. Traàm Phuïc Khaéc. Traàm Töø Ñoâng... Tuïi baïn Myõ chaúng ñöùa naøo coù teân hay nhö toâi. Nhieàu thaày, coâ cuõng phaûi khen teân toâi hay quaù. Orchid Nguyeãn. Meï keå, coù laàn baùc Hoà Minh Duõng hoûi meï: "Teân chò hay quaù, laø teân thaät hay teân do anh Leâ ñaët?" Toâi nghó ñeán nhöõng ngöôøi phuï nöõ trong ñôøi baùc toâi. Toâi khoâng bieát baùc ñaõ ñoåi "last name" cuûa caùc coâ aáy, thaønh "Khuùc" hay baùc toâi chæ choïn nhöõng coâ coù hoï..."Khuùc" ñeå yeâu? hay "khuùc" laø tieáng goïi aâu yeám cuûa rieâng baùc(?), nhö ngöôøi ta goïi "honey" vaäy!
Baùc toâi coù "Khuùc Huyeàn Chaâu"; "Khuùc Thuïy Chaâu"; "Khuùc Thuïc Ngaïn"; "Khuùc Haïnh Tuyeàn". Sau naøy, khi qua Myõ, ñeå nhaäp gia tuøy tuïc, baùc toâi vieát "first name" tröôùc "last name". Baùc toâi coù "Thuïc Khuùc"; "Mai Chinh Khuùc"; "Laâm Anh Khuùc"; "Tröông Khuùc"; "Thu Khuùc"... Rieâng "Thu Khuùc" thì coù: "Thu Khuùc 1" vaø, "Thu Khuùc 2". Toâi khoâng roõ taïi sao laïi "Thu Khuùc 1" vaø "Thu Khuùc 2"? Cuõng coù theå "Thu Khuùc 1" khaùc "Thu Khuùc 2"; maø, cuõng coù theå "Thu Khuùc 1", "Thu Khuùc 2" ñeàu laø... "Thu" caû! Noùi cho cuøng thì, "Thu Khuùc 1" hay "Thu Khuùc 2" ñeàu laø "Khuùc K. Rieâng Cuûa Chaøng." Hoaëc, chính xaùc hôn, taát taàn taät ñeàu laø..."K. Khuùc Cuûa Leâ." Toâi phuïc baùc toâi thaät. Chöõ vôùi nghóa cöù nhö...thaàn. Ngoaøi chöõ, nghóa, baùc toâi coù haøng tæ chuyeän ñaùng phuïc.
Naøy nheù, baùc toâi coù theå aên...phôû khoâng heà bieát ngaùn laø gì! AÊn ngaøy 3 laàn. Tuaàn 7 böõa. Vaø, thaùng 30 ngaøy. Baùc aên phôû ñeán ñoä khoù phaân bieät ñöôïc ñaâu laø...nöôùc hoa, ñaâu laø...shampoo, ñaâu laø moà hoâi; vaø ñaâu laø...muøi phôû! Meï toâi coù laàn ta thaùn: "Em naèm mô thaáy nhaø mình môû quaùn...phôû! Giaät mình thöùc daäy, thaáy moät 'OÂng...Ñaïo Phôû' naèm beân caïnh." Baùc toâi quen vôùi quaùn phôû Nguyeãn Hueä ñeán ñoä, coù laàn baùc Buøi Vónh Höng noùi vôùi baïn beø: "Leâ noù môùi ñi xa veà, goïi ra quaùn phôû, ñöøng goïi veà nhaø. Noù chöa veà nhaø ñaâu." Y chang. Bao giôø cuõng vaäy, baùc toâi töø phi tröôøng veà thaúng quaùn phôû Nguyeãn Hueä; tröôùc khi veà nhaø. Ai muoán göûi thö töø gì cho baùc toâi, cöù gôûi ôû Nguyeãn Hueä. Goïi phone veà nhaø khoâng coù, cöù goïi ra Nguyeãn Hueä: (714) 839-8916. Anh Ñoaøn Duy Hieäp môøi ñi aên, "order" moùn aên tröôùc ñeå chôø baùc, meï ra sau. Waiter goùp yù: "Anh goïi thieáu moät moùn. Chuù Leâ thích ñaäu huõ rim thòt." Saùng naøo baùc toâi cuõng ruû meï, "...Tuyeàn ra ngoaøi tí ñi." Thaáy meï quaù kinh haõi...phôû; thænh thoaûng baùc cuõng ñöa ñeán Anh Thy, Vieãn Ñoâng... Nhöng thaáy caùch aên ueå oaûi cuûa baùc, meï khoâng ñaønh loøng. Neân, coù khi khoâng ñôïi baùc noùi, meï noùi ngay..."aên phôû cuõng ñöôïc!"
Coù moät laàn ñi Nguyeãn Hueä veà, meï toâi vui ra maët. Hoûi ra thì môùi bieát, vì aên phôû nhieàu quaù, hoâm ñoù baùc toâi ra khoûi Nguyeãn Hueä, vôùi caùi raêng...gaãy...ôû trong tuùi. Vaø..."nuï cöôøi ñaõ taét treân moâi..." Töôûng laø baùc seõ kinh haõi...phôû. Vaäy chöù, leân Washington, laïi tieáp tuïc...phôû nöõa. Baùc toâi laïi gaãy theâm moät chieác raêng khaùc. Meï toâi phone veà nhaø; gioïng haân hoan: "Con ôi saép tôùi giôø trình dieãn, thì,...raêng...vôùi...phôû ñaõ voäi vaõ...laø...moät nheù... Neáu khoâng coù con gaùi baùc Vaên Sôn Tröôøng, thì...chaéc laø "raêng vôùi...phôû cuõng e khoù laø...moät noåi!" Chieác raêng taïm bôï cuûa baùc, baét baùc nhòn phôû maáy ngaøy. Veà ñeán Cali, ñaõ coù baùc Thuaàn ra tay teá ñoä. Vaø, laïi...phôû nöõa. Phôû Cali chöa ngaùn, Washington cuõng phôû. Phôû Toaøn Boø. Phôû Nguyeãn Hueä coøn coù phôû boø, phôû gaø. Phôû Toaøn Boø ôû Washington, thì chæ...toaøn laø...boø. Khoâng heà coù gaø. Theá môùi kinh chöù! Maø, toâi cuõng khoâng bieát, chæ "toaøn" laø phôû "boø"; hay vaøo aên phôû, phaûi "toaøn" laø..."boø" khoâng ñöôïc ñi(?) Toâi chöa ñi Washington bao giôø. Nhöng moãi laàn baùc toâi töø Washington veà, laø nhaø cöù nhö phaùo noå. Bôûi nhöõng caâu chuyeän veà nhöõng ngöôøi thaân, maø toâi chöa töøng gaëp maët. Nhöng, nhö ñaõ quen thaân töø kieáp naøo!
Washington vôùi baùc Nguyeãn Theá Toaøn vôùi quaùn phôû treo ñaày...tranh. Noùi vôùi khaùch, luùc naøo cuõng nhö...maéng xa xaû... Vaäy maø, ai cuõng yeâu, cuõng quyù. Baùc Toaøn coù thoùi quen ñi...nguû luùc 3PM. Maëc keä khaùch. Vaø, ñoùng cöûa quaùn luùc 8PM. Ñuoåi khaùch veà. Maëc keä khaùch. Chæ nghe keå, nhöng toâi cuõng hình dung ra quaùn coù moät baøn daøi ñaëc bieät. Nhöõng baïn beø cuûa baùc toâi, tranh nhau noùi. Tranh nhau cöôøi. Vaø, phaûi aên"toaøn" phôû..."boø". Toâi nghe coù nhöõng baùc hoïc cao ñeán ñoä naèm mô cuõng khoâng ñaït ñöôïc. Nhö baùc Nguyeãn Maïnh Huøng, baùc Nhö Haïnh... Moãi laàn baùc toâi ñi Hoa Thònh Ñoán, toâi laïi mong baùc veà voâ cuøng. Bao giôø cuõng theá, toâi seõ coù voâ soá quaø cuûa Boá Truùc, Baùc Leä, coâ Xuyeán, coâ Thaùi, chuù Loäc, coâ Hoàng Thuûy (ngöôøi khoâng bieát tuoåi giaø laø gì, meï toâi noùi vaäy. Meï toâi baûo, coâ Thuûy hôn meï nhieàu tuoåi, nhöng coâ treû tôùi ñoä meï khoâng theå goïi baèng chò ñöôïc.) Washington D.C., toâi phaûi ñi moät chuyeán thoâi! Phaûi xem nhaø baùc Nguyeãn Maïnh Huøng. Phaûi gaëp coâ Hoàng Thuûy. Phaûi gaëp baùc Ñoã Huøng, ñeå nghe keå chuyeän. Vaø, nhaát laø phaûi xem, taïi sao moät quaùn phôû, chæ ñoäc coù phôû..."boø", maø vaãn ñoâng khaùch(?)

Noùi veà baùc maø khoâng nhaéc meï toâi, meï toâi laïi xa vaéng, tuûi thaân. Cuõng phaûi nhaéc ñeán meï moät tí. Cuõng deã thoâi! Cöù ngöôïc vôùi baùc laø meï. Löôøi bieáng laø baùc. Sieâng naêng laø meï. Thích phôû laø baùc. Sôï phôû laø meï. Thôû khoùi thuoác laø baùc. Hít khoùi thuoác vaøo laø meï... Cuõng nhôø khaùc nhau, neân coù laàn baùc toâi caûm ôn Trôøi Phaät ñaõ kheùo xe duyeân!
Cöù thaáy moãi laàn aên rau muoáng xaøo, meï toaøn löïa nhöõng coïng cöùng ñeå aên. Baùc toâi gaät guø haøi loøng, gioïng raát laø... "yeâu daáu": "Anh chæ thích aên ngoïn rau meàm, cuõng may Tuyeàn laïi thích aên nhöõng coïng rau cöùng(!?) Khoâng thì hai ñöùa laïi daønh nhau maát!" Thoâi, vaäy laø töø nay ñôøi meï khoâng hy voïng gì ñöôïc thöôûng thöùc nhöõng coïng rau meàm ngon laønh roài. Toâi an uûi meï: "Gioïng "yeâu daáu" cuûa baùc thì trò gía gaáp tæ laàn coïng rau meàm kia meï aï." Meï toâi cöôøi chòu ñöïng. Meï toâi bao giôø cuõng giaønh phaàn thua thieät cho mình.
Meï toâi khoâng nöôùc hoa, khoâng son phaán, khoâng quaàn aùo ñeïp... Coù ai hoûi thì meï toâi laïi ñaùp: "Anh Leâ laø ngöôøi hay ñi ñoù ñi ñaây; hay ñöùng tröôùc ñaùm ñoâng, anh aáy môùi laø ngöôøi caàn hôn..."
Moãi laàn ñi shopping, meï toâi chæ mua cho baùc vaø toâi. Nhöõng ñoà meï maëc, coi ñöôïc moät chuùt laø do baùc toâi aùp taûi meï ñi mua, baét buoäc mua. Vaäy maø, cuoái cuøng cuõng tìm caùch cheâ caùi naøy, caùi noï, ñeå chæ mua moät moùn roài veà.
Baùc toâi ñuùng laø moät..."quaân vöông". Nhöng khoâng bao giôø meï toâi chòu laø moät..."thaàn thieáp". Neáu baùc toâi môû cöûa xe, keùo gheá cho meï... Meï baûo, "meï maéc côû!"
Coù moät laàn sinh nhaät meï, khoâng cho meï hay tröôùc, toâi vaø baùc aùp taûi meï vaøo moät tieäm nöõ trang. Baùc muoán mua taëng meï moät chieác nhaãn...ñaét tieàn moät chuùt. Baùc thuyeát phuïc, "anh muoán nghieâm chænh, sau naøy, T. coù theå ñeå laïi cho con..." Maëc cho baùc, toâi vaø söï tích cöïc cuûa chuû tieäm, meï choïn moät chieác reû tieàn nhaát, khoâng caàn ñaùnh boùng, khoâng caàn thöû, khoâng ngaém nghía... lænh ngay ra khoûi tieäm, nhö thoaùt naïn.
Sau naøy, Mother day, Valentime, Sinh nhaät...Baùc chæ cho meï...tieàn" ñeå meï töï do mua...hoa. Hoa caû traêm loaïi trong vöôøn. Phong lan caû...50 chaäu. Mua saùch, quyeån naøo hay, mua 2. Moät ñeå ñoïc. Moät ñeå...caát. Thænh thoaûng coøn daùm mua traû goùp...tranh nöõa!
Meï, baùc ñeàu...bònh. Moãi ngöôøi moät kieåu. Baùc toâi thì suoát ngaøy ngoaøi vöôøn. Ngoài haøng 3, 4 tieáng ñoàng hoà ñeå ngaém caù loäi, chim hoùt, löôïm töøng ngoïn laù khoâ.
Caù thì nuoâi caû traêm con, lôùp naøy ñeû, ñeán lôùp khaùc ñeû. Thöùc aên caù moãi laàn mua caû 50 pounds. Chim thì hoùt um laøng, um xoùm; noùi chuyeän, cöù phaûi heùt leân môùi aùt tieáng chim. Hai ba ngaøy, baùc toâi laïi luoäc moät luùc 4, 5 tröùng gaø cho chim aên (thænh thoaûng baùc toâi cuõng aên veøn 1, 2 caùi cuûa...chim.) Suoát ngaøy baùc toâi cöù cho chim aên, cho caù aên; thay nöôùc cho loàng chim, thaêm doø chim con lôùn theá naøo...
Baùc toâi raát baän roän. Saùng sôùm, noäi vieäc töôùi cho heát caây trong vöôøn cuõng phaûi caû hai tieáng. baùc toâi baän tuùi buïi, vaäy maø, Cha Traàn Cao Töôøng noùi, "...anh Leâ gioáng nhö ngöôøi ñang ôû treân thieân ñöôøng..." Toâi thaät söï khoâng bieát baùc toâi laøm thô luùc naøo!
Tröø nhöõng luùc ôû tieäm phôû, ñeå aên...phôû; baùc toâi toaøn ôû ngoaøi vöôøn. Vôùi caùi ñieän thoaïi, baùc toâi coù theå "remode control" caû... 5 chaâu. Baùc coù theå cöôøi nhö ñoäng ñaát...8 chaám vôùi baèng höõu. Nhöng rieâng vôùi coâ Hoaøng Hoa thì phaûi leân tôùi...10 chaám. Vôùi caùi ñieän thoaïi thoâi, baùc toâi coù theå thoû theû, yeâu daáu vôùi haøng...tæ thaùnh nöõ. Ñieän thoaïi coù 2 lines neân coù theå töø..."new way" vôùi line naøy, vaø chuyeån "slow muøi" vôùi line beân kia ngay. Baùc toâi chaäm chaïp, khoâng bieát ñoái ñaùp nhanh nhö caùc baùc ôû Hoa Thònh Ñoán. Nhöng chæ caàn 1 caùi micro laø baùc toâi nhö...Phuø Ñoång. Baùc löu loaùt, ñoái ñaùp, duyeân daùng, thoâng minh... Veà gioïng noùi thì...coøn laâu môùi coù ngöôøi theo kòp! baùc noùi nhö...haùt. Tuøy ñoái töôïng ñeå: coù khi thì traàm / buoàn; khi thì traàm maø khoâng...buoàn; khi thì nhaûy / nhoùt / töôi / vui; khi thì traàm / huøng; khi thì eâm / dòu; khi thì yeâu / daáu. Coù khi yeâu maø khoâng...daáu; coù khi vöøa yeâu laïi vöøa...daáu; coù khi xa / vaéng... Cuõng coù khi baùc toâi say / ñaém / chìm / nghæm...luoân. (Meï toâi vaø toâi ñeàu caàu mong...nhö vaäy.)
Maëc duø baùc toâi coù ít taøi maø laïi quaù nhieàu taät, nhöng toâi ñaõ yeâu quyù baùc toâi voâ cuøng. Baïn toâi laø do baùc toâi choïn. Toâi tin, baïn toâi hieåu raèng laøm buoàn loøng baùc, meï toâi, ñoàng nghóa vôùi vieäc khoâng coøn toâi nöõa. Toâi yeâu gia ñình nhoû cuûa toâi.
Caên nhaø ôû phía sau, chaät heïp, khoâng ñaày ñuû tieän nghi. Töôøng voâi ñaõ cuõ, bao nhieâu naêm khoâng sôn laïi. Nhöng caàn gì, chuùng nhö ñaõ ñöôïc daùt vaøng baèng nhöõng böùc tranh cuûa caùc baùc Ngoïc Duõng, Duy Thanh, Taï Tî, Ñinh Cöôøng, Khaùnh Tröôøng, Cao Baù Minh...
Goïi laø caên nhaø cho lòch söï, chöù thaät ra, ñoù laø moät garage söûa laïi, vaù víu. Vôùi heä thoáng ñieän...chaët cheõ - coi TV thì khoâng xaøi quaït. Môû computer thì phaûi taét heater... Cuõng may, môùi maáy thaùng nay ñieän nhaø ñaõ khaù hôn xöa. Baùc toâi coù theå ung dung vöøa ngoài ñaùnh maùy, vöøa môû quaït cho noù...sang. Coâng cuûa chuù Nguyeãn Thaønh Phöông ñoù. Cuõng phaûi maát maáy buoåi chieàu lieàn, sau giôø ñi laøm veà, chaïy taát taû ñeán nhaø toâi ñeå söûa cho xong heä thoáng ñieän. Baùc toâi möøng heát lôùn. Töø nay khoâng coù maøn töùc ñieân leân vì vieát ñöôïc maáy trang baøi, ñieän taét nguùm, theá laø maát heát. Nhöng maø ñeøn laøm vieäc ôû baøn laøm vieäc laøm vieäc cuûa baùc thì chuù Phöông chòu boù tay, vaãn on / off baèng caùch vaën...boùng ñeøn, thay vì nuùt baám (ñaõ hö.) Nhöõng chieác ly môøi nöôùc khaùch thì cuõng khoâng sao gioáng nhau ñöôïc. Taám neäm quaù cuõ baùc, meï naèm thì vaãn phaûi coù taám vaùn goã loùt döôùi drap cho ñôõ ñau löng. Xe baùc thì vaãn luoân luoân coù bình xaêng trong coáp sau, vì kim chæ ñoàng hoà xaêng ñaõ gaãy (coù laàn ñoù, baùc Mai Thaûo töø phi tröôøng veà, ñang giöõa xa loä, baùc toâi phaûi taáp vaøo leà ñeå chaâm theâm xaêng. Laàn ñoù, baùc Mai Thaûo sôï ñieáng caû ngöôøi.)
Maëc duø moïi thöù ñeàu cuõ. Nhöõng caû meï, caû baùc vaø caû toâi chaúng bao giôø quan taâm ñeán ñieàu ñoù. Meï baûo, "tri tuùc thì tieän tuùc." Chuùng toâi soáng eâm ñeàm, haïnh phuùc beân nhau.
ÔÛ baøn laøm vieäc cuûa baùc laø baøi thô "Family" cuûa taùc giaû Richard Woodard; toâi taëng trong dòp Father day:

     "There is nothing like family.
     "Our memories sustain us through whatever life may bring
     "Wherever we may be...
     "We are connected by ties that neither time nor distance can alter..."
                                                      (Richard Woodard.)

Orchid Nguyeãn
(Calf., May 2000)
Trích Du Töû Leâ: Taùc Giaû vaø Taùc Giaû, Taäp IV, Töï Löïc Toång Phaùt Haønh
-------------------------------------------------------------------
(*) Nhan ñeà baøi vieát naøy, döïa theo nhan taäp tuøy buùt "Em Vaø, Meï Vaø, Toâi Laø Moät Nheù," cuûa baùc toâi. (O.N.)