|
ñoïc Tình Thôm Maáy Nhaùnh cuûa Leâ Haân [do taùc giaû töï xuaát baûn naêm 2003 ñeå “gôûi taëng cho beø baïn”]
Traùi tim Leâ Haân haøo saûng vaø nhaäy caûm laém, nhö anh töï thuù trong baøi “Chaân Töôùng” maø trong caâu ñaàu anh chôi chöõ thöïc ngoä nghónh: con böôùm bay vaø
bay böôùm toâi
Nhaø thô tieác nuoái nhöõng kyû nieäm cuõ vaø muoán cho nhöõng ngöôøi ñeïp thuôû xa xöa ñoù bieát raèng anh seõ chaúng bao giôø queân hoï. Ñeïp thay laø taám loøng beàn ñoã cuûa Leâ Haân: oâi nhöõng con chim ñaõ
troùt bay
Toâi bieát chaéc anh laø moät ngöôøi choàng haïnh phuùc, vì traùi tim cuûa anh beàn ñoã nhaát vôùi Haûi Ñöôøng, nhö anh ñaõ thoå loä trong baøi “Böôùm Hoa” vieát taëng ngöôøi baïn ñôøi vôùi aân tình chaát ngaát vaø lôøi höùa thuûy chung cöïc kyø laõng maïn: naøy em, ñaây coác
röôïu hoa
Coõi voâ cuøng theá gian baøng baïc trong thô Leâ Haân ñeå ñoùn môøi ngöôøi yeâu ñi vaøo tình söû, nhö trong caùc baøi “Ñoùn Xuaân”, “Aùo Vaøng Hoa Tím” vaø “Em, Bieån vaø Traêng”, caû ba baøi ñeàu phaûng phaát hoàn thô Ñinh Huøng, moät trong nhöõng thi nhaân maø anh ngöôõng moä. Nhöõng ñoaïn thô möôït maø sau ñaây töø caùc baøi aáy cuûa Leâ Haân ñaõ laøm soáng laïi trong toâi nhöõng giaác mô kyø thuù cuûa thôøi son treû: vaø bieát ñaâu
chöøng hai chuùng ta
coù phaûi em töø
moät kieáp thu
bieån laøm chöùng,
coù ta töøng ñöùng laïi
Leâ Haân cuõng chòu aûnh höôûng Nguyeãn Bính, moät nhaø thô nöõa maø anh meán moä. Ñoaïn luïc baùt sau ñaây trong baøi “Taø Aùo Muøa Thu” laø moät lôøi môøi moïc Naøng Thô voâ cuøng deã thöông. Naøng Thô naøo maø coù theå khöôùc töø lôøi duï doã naøy nhæ? Toâi ñoaùn neáu Nguyeãn Bính coøn soáng, chaéc oâng cuõng seõ gaät ñaàu taùn thöôûng: muøa thu voán cuûa ñaát
trôøi
Leâ Haân cuõng meâ coû caây hoa laù, nhö anh ñaõ thoå loä trong baøi “Trong Vöôøn Hoa Toâi”. Anh yeâu ñuû moïi loaïi hoa trong vöôøn ñöôïc anh nhaân caùch hoùa, töø vaïn thoï ñôn sô khoaùc aùo vaøngï ñeán thöôïc döôïc maûnh mai ñöùng baâng khuaâng ñeán penseùe naèm trong töøng caùnh nhung vaøng ñeán caùc loaïi hoàng, vaø anh yeâu chuùng kieåu naøy: yeâu hoa
Anh kheùo laém, yeâu moïi loaøi hoa chæ laø caùi côù ñeå anh noùi leân taám loøng cuûa anh ñoái vôùi boâng hoa “noùi tieáng ngöôøi” hoâm aáy vaéng maët trong vöôøn. Ñoïc ñoaïn sau ñaây cuûa Leâ Haân khieán toâi lieân töôûng ñeán baøi thô tình ngaùt höông mang teân “Gefunden” (“Tìm Thaáy”) cuûa thi haøo Johann Wolfgang von Goethe, trong ñoù ngöôøi baïn ñôøi Christiane Vulpius tuoåi vöøa ñoâi taùm ñöôïc taû nhö moät boâng hoa bieát noùi coù ñoâi maét ñeïp long lanh nhö sao trôøi, ñöôïc thi nhaân “tìm thaáy” trong röøng vaø mang veà nhaø “troàng laïi” trong vöôøn hoa haïnh phuùc: töôûng raèng thieáu
Leâ Haân du hoïc thaønh taøi ôû haûi ngoaïi vaø maõi 35 naêm sau môùi trôû laïi thaêm vieáng queâ nhaø vaøo naêm 2001. Quaõng thôøi gian daèng daëc aáy ñaõ chaúng laøm giaûm xuùt chuùt naøo taám loøng yeâu thöông anh giaønh cho queâ cuõ, cho ngöôøi xöa. Anh ñaõ thaêm laïi Hoäi An, Ñaø Naüng, queâ meï, queâ cha, vaø anh nhôù laïi coâng ôn sinh thaønh döôõng duïc cuûa song thaân nay khoâng coøn nöõa. Tình caûm anh raït raøo vaø chaân chaát khieán ngöôøi ñoïc thô anh seõ phaûi cuøng anh nhoû leä cho nhöõng thöông, nhöõng nhôù, nhöõng tieác cuûa moät ngöôøi ñi tìm laïi thôøi gian ñaõ maát. Toâi ñaõ xoán xang trong loøng khi ñoïc nhöõng ñoaïn thô döôùi ñaây cuûa Leâ Haân: chaúng traêm thöông,
chaúng ngaøn thöông
Ñaø Naüng vaãn
cuûa toâi
hôõi anh Nhöùt,
chò Daàn … con quyù caäu
höôûng döông
naêm möôi boán
phuùt nhaém maét khoâng
coù con beân caïnh
Toâi tin chaéc nhöõng thaân höõu, nhöõng “con böôùm bay” thuôû xa xöa-- maø moät soá ñöôïc Leâ Haân trìu meán neâu teân tuoåi trong caùc baøi thô vieát veà beø baïn-- cuõng nhö caùc ñoäc giaû khaùc, seõ traân quyù Tình Thôm Maáy Nhaùnh nhö moät moùn quaø vaên ngheä ñeå ñôøi, moät thöù “cuûa tin goïi moät chuùt naøy laøm ghi” töø moät ngöôøi baïn raát hieàn, raát chung thuûy, raát ñaùng yeâu. Rieâng toâi xin coù lôøi möøng Leâ Haân ñaõ cho chaøo ñôøi moät taäp thô tuyeät ñeïp vaø caûm ôn nhaø thô ñaõ cho toâi vinh döï ñöôïc ghi trong taäp thô cuûa anh moät vaøi taâm tö chaân thaønh. ÑAØM TRUNG PHAÙP
|