ĐIỂM PHIM

THE LAST CASTLE
Tòa lâu đài cuối cùng.

Nguyễngọchấn, CNN

            Cuốn phim The Last Castle lấy bối cảnh một trại quân lao được thiết lập tại một tòa lâu đài cổ, người ta giữ nguyên di tích lịch sử nên không muốn phá hủy để tái thiết, tân trang.

           Chuyện phim dàn dựng trong một trạng huống khá phức tạp; một tướng 3 sao trở thành tội phạm, chỉ huy bởi một ông chúa ngục mang lon đại tá. Những rắc rối cuộc đời diễn ra chỉ vì tự ái và chuyện quân kỷ.

    NAN GIẢI.

Chỉ huy trưởng quân lao, đại tá Winter phải đương đầu với một tội phạm cao cấp mà ông rất mến mộ.

           Đại tá Winter (James Gandolfini), chỉ huy trưởng, quân lao The Castle nhốt toàn những thứ lính hung bạo, đầu trâu mặt ngựa, nhưng, bằng kỷ luật sắt đại tá Winter giữ được trật tự dù nhiều quân phạm bị bắn chết oan uổng. Công việc đang tiến triển tốt đẹp thì Winter gặp phải trường hợp nan giải. Quân lao Castle sẽ tiếp nhận một quân phạm cấp tướng; Tướng 3 sao Irwin (Robert Redford), tư lệnh chiến trường Bosnia, vì không nghe nguồn tin tình báo, đã làm thiệt mang mất 8 quân nhân để cứu nguy lực lượng cơ hữu. Tướng Irwin bị đưa ra tòa án quân sự, phạt mấy năm khổ sai và đưa về quân lao Castle.

           Đại tá Winter rất bối rối khi phải nhận quân phạm này. Từ lâu ông rất kính phục tướng Irwin. Qua lời tường thuật của trưởng ngành quân lao, tướng một sao Wheeler, vị chỉ huy trực tiếp của Winter đã từng làm việc dưới quyền Irwin. Kiểm soát vài trăm quân phạm, đại tá Winter rảnh rỗi nên dành thì giờ vào việc sưu tầm các quân cụ, quân trang triển lãm đầy văn phòng. Khi tướng Irwin trên đường tới trại Castle đại tá Winter tâm sự với vị sĩ quan phụ tá:"Tướng Irwin là một nhân tài, đáng lý ra người ta phải tưởng thưởng, thì họ lại đem nhốt ông vào đây. Không biết tôi phải cư xử với ổng ra sao? Chào ổng trước vì cấp bậc, hay ông chào tôi trước vì tôi chỉ huy ở đây?".

Tội nhân quân lao bị kẻ mạnh ăn hiếp và ban chỉ huy trừng phạt khắt khe.

           Ngay sau đó tà lọt báo tướng Irwin tới. Đại tá Winter bảo chờ 5 phút để ông lấy lại bình tĩnh, sửa lại quân phục chỉnh tề trước khi ra gặp tướng Irwin. Sau 5 phút bình tĩnh đại tá Winter mời tướng Irwin vào, hai người nhóm tay muốn chào nhau, bàn tay đại tá Winter bối rối, gãi gãi bắp vế, tướng Irwin dễ xử hơn vì hai tay ông phải bưng đồ dùng lỉnh kỉnh. Đại tá Winter mở lời:"Chào ông Irwin, tôi đã nghe nói nhiều về ông, tôi phải tiếp xúc với mỗi quân phạm vào đây, xin ông cho biết nguyện vọng của ông?".

           Irwin cười nhếch mép:"Tôi chỉ muốn thi hành hết bản án rồi trở lại quân ngũ hoặc về với gia đình.".

Một số quân phạm đến với Irwin để chia sẻ tâm sự.

           "Vậy thì tốt, tôi đã đọc mấy cuốn sách ông viết rất xuất sắc, nếu có thể được, xin ông ký tên để tôi làm kỷ niệm. Trong khi chờ đợi, xin ông xem qua những kỷ vật chiến tranh của tôi.".

           Đại úy phụ tá đưa tướng Irwin đi vòng quanh văn phòng đại tá Winter, chỉ cho ông những báu vật mà ông quí nhất. Tướng Irwin gật gù phán:"Kể ra bộ sưu tập này cũng khá đầy đủ. Quân đội có câu, "Những người lưu trữ nhiều chiến lợi phẩm nhất đều là những người chưa từng đặt chân ra mặt trận"".

Đại tá Winter chỉ huy trưởng quân lao rất hắc ám với các tội phạm.

           Anh đại úy định đưa tay chào tướng Irwin nhưng ông đại tá ngăn lại:"Tôi xin nhắc lại, quân phạm vào tới đây không còn mang theo quân hàm, luật nghiêm cấm mọi sự chào kính giữa quản giáo và các tội phạm. Đại úy phải nhớ thi hành đứng đắn.".

           Đại úy đưa Irwin về phòng giam của ông, trên đường đi qua các dẫy hành lang, quân phạm đều đứng nghiêm chỉnh chào tướng Irwin.

Trong giờ lao công, các tội phạm vẫn tỏ ra kính trọng tướng Irwin.

           Những ngày đầu trong quân lao, Irwin bình thản, nằm vắt tay lên trán, hết nhìn trần nhà lại nhìn hình đứa cháu ngoại. Ông hồi tưởng lại buổi thăm nuôi đầu tiên. Vì mải mê việc nước, ông đã không gặp mặt cháu từ lúc sanh. Con gái vào thăm, ông hứa mãn tù sẽ về gặp cháu, con gái ông lạnh lùng: "Không cần thiết, tất cả đã quá trễ, chào bố".

           Trong phòng ăn không một quân phạm nào tới ngồi chung bàn với ông. Ra sân chơi các quân phạm tranh nhau chơi banh và sinh ra ẩu đả. Irwin ngồi vào một xó quan sát mọi sinh hoạt chung quanh.

Irwin cũng bị phạt kỷ luật để dằn mặt.

    ÂM MƯU NỘI BỘ.

           Ngày sau, Irwin đã có vài người đến làm quen; một anh cà lăm, gặp đâu cũng đứng nghiêm, đưa tay chào Irwin rất kính cẩn. Một anh tên Yates xưng là con một đại úy có ở tù chung với tướng Irwin tại Hỏa Lò Việt nam. Một Bác sĩ quân y đến với Irwin trình bày những vấn đề của trại. Theo ông này thì đại tá Winter đã áp dụng luật quá khắt khe, nhiều án mạng mờ ám đã xẩy ra, tất cả quân phạm rất bất mãn, họ đang chờ một người đứng lên cầm đầu, đòi đại tá chỉ huy trưởng thay đổi.

           Irwin vẫn bình thản sống như mọi người tù khác, nhưng chuyện bất bình cũng xẩy ra. Anh cà lăm gặp Irwin giữa sân chơi, đứng nghiêm chỉnh chào Irwin. Cảnh tượng này lọt vào mắt đại tá Winter, ông phạt anh cà lăm đứng giữa sân, ngoài trời mưa tầm tã, đưa tay chào cột cờ suốt 24 tiếng đồng hồ. Khi anh này gần xỉu, Irwin chạy ra đỡ dậy, tên đại úy phụ tá bắt anh cà lăm đứng dậy tiếp tục hình phạt. Irwin can thiệp liền bị đại tá Winter lên lớp, bắt Irwin phạt khổ sai rồi nhốt vào conex mấy ngày.

Irwin được mọi người tín cẩn vẽ kế hoạch nổi dậy.

           Việc đầy ải Irwin khiến cho quân phạm các cấp bất mãn, đồng lòng với Irwin liên hiệp tạo thành một quân đội âm thầm. Mọi người gọi Irwin là "Chief", các sĩ quan gọi bằng "Boss", hạ sĩ quan là "Dudes" và quân nhân các cấp khác kêu nhau là "Indians". Tổ chức tích trữ vải, giấy, nhiên liệu, vũ khí cá nhân là dao, kéo.

    ĐÒN LY GIÁN.

           Những âm mưu nổi loạn đều giữ bí mật nhưng cũng tới tai đại tá Winter. Ông biết Yates là một quân nhân rất mánh mung, thích cá độ bất cứ chuyện gì, hắn làm ăn với mọi người trong trại nên biết nhiều tin tức. Đại tá Winter kêu hắn lên sai làm anten. Yates trả giá ngay với ông quản giáo. Hắn cho biết án tù chỉ còn hai năm, làm anten rất nguy hiểm, hắn muốn ông hứa thả trong vòng 2 tháng hắn mới làm. Hai bên ngã giá, đồng ý cộng tác ông xẻ xin lệnh ân xá, cho hắn ra trong vòng 3 tháng.

           Tuy là tù nhân cùng một phía nhưng anh em không tin tưởng nơi Yates. Irwin dùng ảnh hưởng quen biết với bố hắn đã tiếp xúc với Yates khuyên hắn làm anten hai mang. Yates đưa tin qua lại, vài chuyện đúng, vài chuyện sai khiến cho cả đôi bên tin hắn.

Giờ hành sự, phe quân phạm nổi dậy đốt phá nhà giam.

           Giờ phút nghiêm trọng tới, đại tá Winter biết sẽ có chuyện bạo loạn. Ông hết sức đề phòng và dấu luôn thượng cấp. Yates đưa tin nhóm quân phạm đòi đại tá Winter phải từ chức để tránh việc đổ máu, nếu không họ sẽ đốt trại và treo quốc kỳ Mỹ lộn ngược để phản đối. Trong quân đội Mỹ, một đơn vị treo quốc kỳ ngược coi như bị sỉ nhục, mất danh dự "Disgrace to the Uniform". Đại tá Winter không tin, ông nói tù nhân lấy đâu ra cờ để "disgace the Uniform". Yates nói, họ đã lấy được lá cờ của ông. Bấy giờ đại tá Winter mới biết lá cờ lệnh của trại đã bị quân gian ăn cắp. Winter ra lệnh lục lọi khắp các phòng để tìm lá cờ, nhưng vẫn không thấy.

    GIỜ PHẢN CÔNG ĐẾN.

           Trong khi tất cả quân nhân đang lục soát khắp trại, tù bị lùa hết ra sân. Đúng giờ hành sự, Irwin ra lệnh cho anh em khóa hết cổng trại, nhốt tất cả binh sĩ trong phòng giam, lực lượng gác tù chỉ còn lại vài người tín cẩn. Phe tù nhân bắt đầu tấn công bằng phương tiện thô sơ, bắn đá tảng vào phòng chỉ huy trưởng, sập hết "bảo tàng viện" của ông, các lô cốt còn lính gác bị phe ta bắn bom lửa lên cháy nghi ngút. Đại tá Winter gọi lực lượng trừ bị tới uy hiếp dồn tất cả quân phạm về phía sân cờ.

           Đại tá Winter ra lệnh mở còi hụ, bắt mọi người nằm xuống. Không một quân phạm nào tuân hành, họ vẫn hiên ngang đứng yên trước hàng trăm họng súng. Irwin quay lại phía anh em, ra lệnh, mọi người rắm rắp tuân theo, tất cả nằm sấp xuống. Irwin yêu cầu đại tá Winter phải tuyên bố từ chức nếu không ông sẽ treo cờ ngược lên. Đôi bên đòi qua đòi lại, Irwin cầm lá cờ đi về phía cột. Đại tá Winter ra lệnh cho binh sĩ bắn Irwin, không ai nghe lệnh. Irwin đã tới cột cờ, đang treo cờ lên dây, tức quá đại tá Winter móc súng của ông nhắm ngay người Irwin bắn mấy phát, ông này gục xuống nhưng vẫn cố kéo lá quốc kỳ lên vài nấc.

Irwin buộc đại tá Winter từ chức để khỏi bị "Disgrace the Uniform".

           Viên đại úy phụ tá thấy việc làm của đại tá Winter sai quấy hoàn toàn, giật lấy súng của Winter, bẻ tay ông về phía sau, còng lại. Tại sân cờ, Irwin từ từ khụy xuống, nhưng nhìn lại, thấy Winter đã bị còng lôi đi, thay vì treo cờ ngược, lá cờ đã sửa lại thành xuôi, mấy quân phạm tới đỡ Irwin và kéo cờ lên cao ngay ngắn. Đơn vị này vẫn chưa bị mất danh dự, thế là hết chuyện.

           Theo ý kiến riêng của CNN, cuốn phim có nhiều điều để chúng ta suy ngẫm. Một vị tướng có nhiều chiến công, từng ở tù tại Việt nam, đang chỉ huy chiến trường Bosnia, chỉ vì một quyết định thiếu suy nghĩ, làm thiệt mạng mất 8 quân nhân thuộc hạ, thế mà cũng bị đưa ra tòa án quân sự, đem nhốt quân lao. Trong khi những tướng lãnh Việt nam ngày xưa, đưa ra những quyết định độc đoán làm thiệt mạng nhiều đơn vị lớn, vẫn phây phây được tưởng thưởng, và chuyện làm mất trọn cả miền Nam Việt nam là trách nhiệm của ai, có quân lao nào nhốt các ông tướng phe ta hay chăng?/cnn/