|
ĐIỂM PHIM The Quiet American Nguyễngọchấn, CNN
Sau khi đã xem đủ quota số phim phải điểm trong tuần, nhưng, thấy các nhà phê bình chuyên nghiệp Mỹ ca cuốn phim "The Quiet American " quá, tôi đâm ra sốt ruột đành phải bóp bụng đi coi thêm cuốn phim thứ 4 để viết mấy hàng về "Người Mỹ Thầm Lặng". Lời nói đầu của cnn là, sau 397 cuốn phim nói về Việt nam do Mỹ thực hiện trước năm 1975, toàn là bôi nhọ, phỉ báng, tiếp tay kẻ thù tuyên truyền cho Cộng sản, và rồi, nửa thế kỷ sau, điện ảnh Mỹ vẫn chưa buông tha người Việt chúng ta, lại đem "Người Mỹ Thầm Lặng " ra để tiếp tục bóp méo lịch sử. Chưa mấy khi cnn chịu ngồi xem hết phần closing-credits, cuốn phim này buộc cnn coi đến chữ "The End" mới hậm hực đứng dậy, bỏ về. "The Quiet American" được sự hỗ trợ đắc lực của Giải phóng phim, tài tử tuyển chọn cũng là người Việt nam trong nước. Nội dung được nhà nước chuẩn nhận, do đó, chúng ta không khỏi ngạc nhiên đọc lời khen tới mây xanh của báo chí Cộng sản. Trước hết, mời quý độc giả duyệt qua nội dung phim rồi sau đó chúng ta hãy đem "Người Mỹ Thầm Lặng" lên bàn mổ. "The Quiet American" đưa chúng ta về thời điểm 1952 của cuộc chiến tranh giữa Việt Minh và Quân Đội viễn chinh Pháp. Chiến tranh vẫn tiếp diễn lớn mạnh tại Bắc Việt, miền Nam là quân đội quốc gia được sự bảo hộ của Pháp. Phim mở đầu với khung cảnh Sàigòn năm xưa.
Tiếng Hồng Nhung réo rắt hát một ca khúc tiền chiến. Lời thuyết minh của nhân vật chính cho biết, ông là một nhà báo Anh Quốc, viết free lance cho tờ London Times. Thomas Fowler (Michael Caine) tuổi gần 60, làm việc ở Việt nam, thỉnh thoảng ông viết những bài phóng sự về cuộc chiến Đông dương. Lương lậu không khá, Thomas chỉ có một căn gác xép vừa làm việc với người phụ tá, vừa làm chỗ ở. Ông đã có vợ tại Luân đôn. ở Sàigòn ông đang sống "già nhân ngãi, non vợ chồng" với thiếu nữ tên Phượng (Đỗ Hải Yến). Khi giới thiệu về Phượng, Thomas nói, Phượng là con gái út của một quan văn triều đình Huế. Vào Sàigòn, Phượng làm gái nhẩy. Thomas gặp Phượng, đưa ra khỏi nghề cave về sống với ông như nhân ngãi. Nhiệm vụ của Phượng là hầu thuốc phiện cho chàng "bắn khỉ", và bất cứ lúc nào chàng cần khoái lạc thì Phượng có sẵn tại gia. Ngược lại Phượng, chỉ vì muốn được ra nước ngoài, đã trở thành gái nhẩy rồi làm vợ hết người này tới kẻ khác. Trường hợp Thomas không dễ như Phượng nghĩ, Thomas đang có vợ, chàng đã hỏi ý nhưng vợ nhất định không chịu ly dị, do đó, Phượng sẽ không có hy vọng được chàng đưa ra khỏi nước. Nhân vật chính là người Mỹ, Alden Pyle (Breandan Fraser), người đã đóng nhiều phim diễu dở trong vai trò người rừng Tarzan, ngô nghê mấy niên trước. Qua vai Pyle anh chàng tự giới thiệu làm việc cho một tổ chức y tế bất vụ lợi, nhưng thực chất anh làm việc cho CIA. Tới Việt nam dưới nhãn hiệu nhân viên Y tế nhưng Pyle liên hệ hầu hết mọi nhân vật trong chính quyền Sàigòn và quân đội Pháp.
Pyle vừa từ Mỹ qua, gặp nhau ngoài phố, Thomas mời Pyle lên "Ark-EnCiel" du hí. Tại đây hai người bị hàng trăm cô gái nhẩy bu vào dành mối. Thomas có kinh nghiệm, la lên, bảo Pyle ôm đại một cô, mấy cô kia biết khứa đã chọn ghế rồi, tự động lảng đi chỗ khác chơi, chờ đón khứa mới. Pyle làm theo lời Thomas, nhưng chàng Mỹ thầm lặng lại để ý tới cô gái vừa sà vào lòng Thomas. Thomas giới thiệu Phượng, bồ của ông. Được chỉ dẫn trước, Pyle mua mấy cái "tickets" để trả tiền cho gái nhẩy. Pyle cầm ticket đưa cho Phượng đang ngồi trong vòng tay Thomas. Phượng nói cô không phải là gái nhẩy, Thomas xúi Phượng cứ ra nhẩy với bạn anh. Chàng trai trẻ gốc cờ hoa, mới đặt chân tới Việt nam, vừa ôm cô gái có Việt đã phê túy lúy. Thomas mời Pyle lại nhà anh chơi, trước mặt Phượng, Pyle ấp úng nói thẳng với Thomas là vừa gặp Phượng anh đã thấy yêu cô và muốn cô ta yêu lại. Đây là chuyện stupid nhất của người Mỹ. Vừa gặp cô gái lần đầu đã nói thẳng vào mặt chồng là yêu vợ người ta. Thomas là người Anh, chàng phớt tỉnh như Anglê không nói, chẳng rằng. Sự kiện này cho ta thấy, người Mỹ luôn luôn ngu dại và ù lỳ trong tình trường. Nếu Thomas yêu Phượng dù chỉ một gang tay, cũng phải tỏ ra ghen tức, đục cho tên Mỹ ngô nghê này vài thoi. Hai là, tên Mỹ cù lần, nghĩ rằng, người yêu Việt nam có thể trao đổi như đổi chiếc xe hay món đồ giữa hai người đàn ông. Hai ông Anh và Mỹ nói chuyện yêu Phượng trước mặt cô, họ tỉnh bơ không xúc động. Chưa ngã giá Pyle lặng lẽ bỏ về. Thomas ra Bắc quan sát mặt trận Phát Diệm. Thomas tháp tùng tiểu đội lính Lê Dương đi vào giáo khu Phát Diệm. Trong lúc đoàn quân đang di chuyển ven sông tiến vào thành phố thì một chiếc ghe bầu khả nghi trôi về hướng họ. Lính Pháp xả súng bắn vào chiếc ghe, từ dưới mui ghe chui lên, người "Mỹ thầm lặng" Pyle đưa hai tay, la lên: Thomas nhận ra Pyle, anh thẳng thắn chê Pyle ngu như bò, suýt nữa đã bị bắn chết oan. Họ cùng tháp tùng toán lính Pháp tiến vào thành phố.
Phát Diệm là một đặc khu chống cộng tới chiều, khi toán lính Pháp vào khuôn viên nhà thờ thì hàng trăm giáo dân đã bị giết chết, nằm la liệt trước cửa giáo đường. Lính Tây chứng kiến cảnh dân quân du kích và pháo binh bắn loạn đả vào dân, chết la liệt. Việt Minh tấn công. Lính Tây chạy bán sống bán chết về cố thủ Hà Nội, Hải Phòng. Trở lại Sàigòn, Thomas chứng kiến cuộc về thành của tướng Thế (có thể ám chỉ tướng Trịnh Minh Thế). Thomas hỏi:
Ngày hôm sau Thomas mon men đi vào mật khu Bà Đen. Lính tráng hoạnh họe lia chia, giấy tờ Thomas trưng ra, họ đều cho là giấy dzổm. Chờ chực mãi Thomas mới được dẫn vào văn phòng. Tướng Thế có ông Mười làm phụ tá, một thương gia ở Chợ Lớn. Thomas hỏi tướng Thế mấy câu, ông này lớn lối nạt nộ. Câu chót hỏi là: Tướng Thế xửng cồ: Lính ập vào nắm áo tống cổ Thomas ra khỏi phòng. Ra tới sân, Thomas lại thấy Pyle đang làm việc với toán Hồng thập tự. Và một lát sau ông Mười đến nói nhỏ gì đó với Pyle. Pyle đến xin Thomas cho quá giang xe về Sàigòn. Hai người đi ra khỏi doanh trại thì trời đã về chiều. Đi được vài dậm Thomas thấy xe hết xăng, lính ta đã hút trộm hết. Xe khẹt khẹt vài tiếng rồi tắt máy. Trời tối sẩm, hai người phải mò vào một cái chòi canh xin ngủ trọ. Nửa đêm, từ lỗ châu mai nhìn xuống, thấy lính Việt Cộng lội sông bao quanh lô cốt. Chúng tấn công vô đồn, Pyle và Thomas vừa nhẩy xuống đất thì Việt Cộng liệng lựu đạn sập lô cốt. Hai người thoát ra ngoài, Thomas bị thương, Pyle để anh nằm đó đi bộ tới đồn Tây nhờ họ giải vây và tản thương Thomas về Sàigòn. Về Sàigòn, Phượng đưa cho Thomas cái thư của vợ anh viết từ Luân đôn. Thomas giả vờ đọc, vợ anh bằng lòng ly dị, anh sẽ về Luân đôn làm thủ tục đem Phượng sang Anh quốc. Thomas viết giấy đưa Phượng qua báo tin cho Pyle, như muốn bàn giao em cho "Người Mỹ Thầm Lặng". Khi trở về, Phượng, Pyle và người chị ruột của cô tới mạt sát Thomas, nói rằng anh đã gạt em gái cô, thực ra bà đã đọc thơ của vợ ông gởi, bà gào lên:
Nói xong, Phượng ôm hết quần áo mùng gối qua sống với Pyle một cách ngon lành. Thomas buồn, vùi đầu vào công việc. Anh và người phụ tá tới coi kho hàng do tay chân của tướng Thế nhập cảng. Họ phát giác ra hàng trong kho toàn là thuốc nổ Plastic. Những ngày sau đó, bom nổ tứ tung, giết chết hàng trăm thường dân vô tội. Thomas đến hạch hỏi Pyle về những thuốc nổ CIA cấp cho người của tướng Thế. Pyle cho biết Mỹ cung cấp theo lời yêu cầu của họ để chống lại cộng sản, không ngờ đã lọt vào tay bọn khủng bố phá hoại. Thomas hứa sẽ tiếp tay với Pyle để tìm thanh trừng bọn khủng bố. Họ hẹn nhau tại một bờ sông. Chờ mãi không thấy Pyle tới, Thomas bỏ về nhà thì nhân viên sở mật thám Pháp đưa ông về điều tra. Sở mật thám cho biết Pyle đã bị đâm chết; liệng xác xuống sông Lạch Lãn Ông. Họ nghi ngờ Thomas là thủ phạm vì tình. Trong khi ấy, trước đó, ở một góc phố, Pyle trên đường tới điểm hẹn, một chiếc xe trờ tới, mấy người trên xe nhẩy xuống, bịt mắt, bắt Pyle đưa về một đường hẻm. Một người đọc bản án rồi đâm cho anh mấy nhát dao lút cán. Máy cũng quay thật rõ gương mặt người giết Pyle chính là Hinh, người phụ tá đắc lực của nhà báo Thomas. Thomas báo tin cho Phượng, Pyle đã bị giết chết, Phượng lại khăn gói quả mướp, ôm quần về sống với Thomas. Thế rồi cuốn phim chấm dứt ở đó với mối tình tay ba đã rớt đi một mạng, nạn nhân ấy là "Người Mỹ Thầm Lặng" của phe ta. Lời bàn của cnn:
|
